فصل ششم در احكام انّ وانّما ونظير اين دو ، ودر آن بحثهايى است . بحث اوّل - فوايد انّ . انّ چهار فايده دارد : فايدهء اوّل - انّ گاهى دو جمله را به هم ربط مىدهد واز آن نظمى پديد مىآيد مانند سخن حق تعالى : « يا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّ وَعْدَ اللَّهِ حَقٌّ » « 125 » . در اين مثال « انّ » جملهء دوّم را به جملهء اوّل ربط داده است ، ونيز مانند سخن ديگر حق تعالى : « يا أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا رَبَّكُمْ إِنَّ زَلْزَلَةَ » « 126 » ، انّ جملهء زلزلة الساعة را به جملهء اتّقوا . . . ربط داده است . ومانند سخن حضرت علي ( ع ) : ايّها النّاس انّه لا يستغنى الرّجل وان كان ذا مال عن عشيرته ، « اى مردم ، همانا انسان از فاميلش بىنياز نمىشود هر چند داراى مال وثروت باشد . » ونيز مانند اين سخن علي ( ع ) : عباد اللّه انّ من احبّ عباد اللّه اليه عبدا اعانه اللّه على نفسه : « بندگان خدا ، همانا محبوب‌ترين بنده نزد خدا كسى است كه خداوند أو را در تهذيب نفسش يارى كند » . اگر انّ را از جملات ياد شده حذف كنيم ، ارتباطي كه با بودن انّ ميان جمله‌ها برقرار بود از بين مىرود . به عنوان مثال اگر انّ را از جملهء دوم اتَّقُوا رَبَّكُمُ . . . * حذف كنيم در صورتي كه انّ براي بيان علّت حكم جملهء اوّلى باشد ناگزير بايد به جاى انّ « فاء » را جايگزين كرد وچنين گفت : . . . . فَزَلزلةُ السّاعة شىءٌ عَظيمٌ . فايدهء دوم - داخل شدن انّ بر ضمير شأني كه پس از آن جملهء شرطية ويا غير آن بيان شود حسن وزيبايى خاصي دارد كه با نبودن انّ اين برترى وزيبايى نخواهد بود ، مانند سخن حق تعالى : « قالُوا أَ إِنَّكَ لَأَنْتَ يُوسُفُ . . . » ، در اين آيهء شريفه انّ

--> ( 125 ) سورهء فاطر ( 30 ) آيهء ( 5 ) : اى مردم البتة وعدهء ( قيامت ) خدا حق است . ( 126 ) سورهء حج ( 22 ) آيهء ( 1 ) : اى مردم ، خدا ترس وپرهيزگار باشيد كه زلزلهء روز قيامت بسيار حادثهء بزرگ وواقعهء سختى خواهد بود .