پيامبر ( ص ) چنين استدلال نموده‌اند : ما مىدانيم كه فضيلت دينى با علم و عمل به دست مىآيد . وقتى ما به دانش اصحاب پيامبر ( ص ) و عملكرد آنان بر اساس آنچه از آنان براى ما نقل شده ، توجه مىكنيم ، درمىيابيم كه حضرت على ( ع ) هم از نظر علم و دانش و هم از نظر كار و عمل برترين آنان است . چه اينكه اگر بپرسيم : كداميك از مسلمانان اولين مسلمان است ؟ عده‌اى در پاسخ ، حضرت على ( ع ) را و گروهى ابو بكر و برخى زيد و جمعى هم خبّاب را نخستين مسلمان مىدانند . در اين هنگام ما نتيجه مىگيريم كه لااقل حضرت على ( ع ) يكى از پيشگامان در اسلام بوده است . ازاين‌رو در مورد اينكه او اولين مسلمان است و يا اسلام آوردنش ديرتر از ديگران بوده است ، قضاوت [ قطعى ] نمىكنيم هرچند رواياتى كه حضرت على ( ع ) را اولين مسلمان معرفى كرده بيشتر و مشهورتر است . باز اگر بپرسيم : كداميك از اصحاب پيامبر ( ص ) بيشترين جهاد را داشته و دلاوران بيشترى را كشته و در جنگ‌ها بيش از ديگران آمادگى بذل جان را داشته است ، همهء كسانى كه از حضرت على ( ع ) و زبير و عمر و ابو دجانه و براء بن مالك نام مىبرند ، اتفاق‌نظر دارند كه هيچ‌يك از آنان ويژگىهاى آن حضرت را در جنگ با قهرمانان و سرشناسان ندارند . ازاين‌رو نتيجه مىگيريم كه لااقل حضرت على ( ع ) را يكى از آنان قرار دهيم ، [ حتى اگر ] برترى او بر آنان را به حساب نياوريم . باز اگر بپرسيم : دانشمندترين اصحاب رسول خدا ( ص ) چه كسى بود ؟ از معاذ بن جبل ، عمر ، عبد الله بن مسعود و على ( ع ) نام مىبرند ، ولى همگى اتفاق‌نظر دارند كه آن حضرت كسى بود كه همواره از وى سؤال مىشد ولى او از كسى سؤال نمىكرد ، پس حداقل اين است كه در علم و دانش او را يكى از برترينان به حساب آوريم ، [ هرچند ] رواياتى را كه از برترى دانش آن حضرت نسبت به ديگران خبر مىدهد ناديده بگيريم . و اگر بپرسيم زاهدترين صحابه نسبت به دنيا چه كسى بوده گروهى ابو ذر را نام مىبرند و گروهى عمر را و عده‌اى سلمان را و جمعى ابو درداء را و