1 اختلاف پس از وفات پيامبر ( ص ) 3 . در زمان رسول خدا ( ص ) مسلمانان با يكديگر انس و محبت داشتند ، اجتماعى مىزيستند و اهل عبادت بودند ، و چنان‌كه خداوند در قرآن توصيفشان فرموده است : « بر كافران سخت‌گير و با يكديگر مهربان » « 1 » بودند . هنگامى كه رسول خدا ( ص ) رحلت فرمود ، مردم باهم درگير شدند ، اتحادشان از بين رفت و دوستى از ميان آنان رخت بربست ، جامعه به هرج‌و مرج كشيده شد و مشركان [ به ايجاد انحراف ] در ميان مسلمانان اميدوار شدند و سرانجام مردم پس از وفات آن حضرت به چهار گروه تقسيم شدند : 4 . دستهء اول گروهى از انصار بودند كه در سقيفهء بنى ساعده اجتماع كرده ، خواستار شركت در امر رهبرى جامعه گرديدند . ازاين‌رو ، به مهاجرين گفتند : « اميرى از ميان ما و اميرى از ميان شما برگزيده شود . » اما گروهى از مهاجرين كه در اجتماع سقيفه حضور داشتند پاسخ دادند : « خير ! حكومت از آن ماست و وزارت از آن شما . » 5 . دستهء دوم به همراه على بن ابى طالب ( ع ) خود را كنار كشيده ، در منزل فاطمه ( س ) اجتماع كرده ، اظهار داشتند كه : « با هيچ كسى جز على ( ع ) بيعت نخواهند كرد . » عباس بن عبد المطلب ، زبير بن عوام ، ابو سفيان بن حرب ،

--> ( 1 ) . فتح ، 29 .