سُجِّرَتْ 8 ، تا بحر و بر ، و شيب و بالا ، و آسمان و زمين يكسان شوند و خلايق در عرصات قيامت ظاهر شوند ، فَإِذا هُمْ بِالسَّاهِرَةِ 9 . اهل برازخ را حجب كثيف و رقيق از پيش بردارند ، وَ إِذَا الْقُبُورُ بُعْثِرَتْ 10 و در مواقف كشف اسرار بدارند ، وَ قِفُوهُمْ إِنَّهُمْ مَسْؤُلُونَ 11 . آنها كه از حبس برزخ خلاص يابند روى ببارگاه ربوبيت نهند ، فَإِذا هُمْ مِنَ الْأَجْداثِ إِلى رَبِّهِمْ يَنْسِلُونَ 12 . سموم و انياب و اظفار و قرون از هوام و سباع و انعام باز ستانند تا سورت اطراف تضاد شكسته شود ، « يؤخذ السم من الصل و الناب من الذئب و القرن من الكبش » 13 ، لا يَرَوْنَ فِيها شَمْساً وَ لا زَمْهَرِيراً . و مرگ را كه بهر دو طرف تضاد سبب هلاك خلق بود بر صورت كبش املح ميان بهشت و دوزخ بكشند تا بمرگ مرگ كه نيستى نيستى باشد هستى مطلق كه حيات ابدى باشد عيان شود . و دوزخ را بر صورت اشترى بعرصات آرند ، وَ جِيءَ يَوْمَئِذٍ بِجَهَنَّمَ 14 تا اهل عيان او را مشاهده كنند ، وَ بُرِّزَتِ الْجَحِيمُ لِمَنْ يَرى 15 ، و از هول مشاهدهء او اجراى آفرينش بر نيستى خود اطلاع يابند ، « فشرد شردة لو لا ان حسبها اللّه لا حترقت السماوات و الارض » 16 . يادداشت‌ها ( 1 ) - و چون ستارگان فرو ريزند . ( انفطار 82 / 2 ) ( 2 ) - و ماه تاريك شود . ( قيامة 75 / 8 ) ( 3 ) - و ماه و خورشيد بهم شوند . ( قيامت 75 / 8 ) ( 4 ) - چون خورشيد در هم پيچيده شود . ( تكوير 81 / 1 ) ( 5 ) - در آن نه آفتابى مىبينند و نه سرماى سختى . ( انسان 76 / 13 ) ( 6 ) - چون پشم زده شده . ( قارعه 101 / 5 ) ( 7 ) - و ترا از كوهها مىپرسند پس بگو پروردگارم آنها را از جاى مىكند بركندنى ، پس آنها را چون زمينى هموار و نرم رها ميسازد ، در آن نه كجى