محمود بن هدايت الله افوشته اى نطنزى

308

نقاوة الآثار في ذكر الاخيار در تاريخ صفويه ( فارسى )

امراى عظام و لشكريان بهرام حسام را به امداد و اعانت والى هرات فرستد و خان بلند مكان مانع شده بتأخير و تسويف ميگذرانيد و چون عبد اللّه خان اوزبك متوّجه دار الملك خراسان گرديد و عريضهء على قليخان حاكم هرات ، در باب استعانت و استمداد ، از مرتبهء آحاد و عشرات برگذشته بمرتبهء مآت رسيد ، هر چند نواب صاحبقران ارادهء يورش خراسان و يا « 1 » ارسال سپاهى ظفر عنان پيش نظر همت آورد ، خان رفيع مكان مصلحت وقت در آن نديده در عقدهء تأخير و تعويق مىانداخت و به انگيز بهانه‌هاى مقبول و ترتيب توجيهات « 2 » معقول مىپرداخت و حاصل اوقات صباح و مسا را به لعلّ و عسى ميگذرانيد كه ناگاه قاصدى رسيد و خبر رسانيد كه عبد اللّه خان دار السلطنهء هرات را محاصره نموده عنقريب بحيطهء تصرف درمىآورد . از وصول اين خبر ، اضطراب در خاطر امير و لشكر افتاده فرمان همايون شرف صدور يافت كه بىتعلل و تأمل پيشخانهء پادشاهى با لشكرى و سپاهى به قصد يورش خراسان نهضت نمايند و در سامان نمودن اسباب اين سفر و يراق كردن لشكر لحظه‌اى نياسايند . و اردوى معلى بتعجيل تمام بيرون رفته تا النگ بسطام بىتوقف و آرام رانده ، در آن النگ نزول موكب پادشاه جمشيد اورنگ واقع شد و درين انديشه بودند كه سپاهى ظفر دستگاه مصحوب بعضى از امراى شجاعت پناه به امداد و اعانت والى هرات ارسال نمايند و موكب ظفر مناقب ، متعاقب در حركت آيد « 3 » . خان بلند مكان درين مقام نيز در صدد اعتذار و اندفاع آمده ، بهانه‌هاى مرغوب و معذرتهاى « 4 » سلطنت اسلوب ايراد نموده در مدافعت و ممانعت انتهاض موكب همايون كمال مبالغه فرمود و اين معنى موجب انزجار طبيعت پادشاه قضا قدرت

--> ( 1 ) - م : با . ( 2 ) - د : توجهات ( 3 ) - م : آمد . ( 4 ) - م : مندرتها .