محمود بن هدايت الله افوشته اى نطنزى

292

نقاوة الآثار في ذكر الاخيار در تاريخ صفويه ( فارسى )

اقطار منتشر گرديده ، عبد اللّه خان كه در آن ولا فرمانفرماى بلاد ماوراء النهر بود و تمامى ديار تركستان را تا اقصى حدود خته « 1 » و ولايت دشت قبچاق تا منتهاى مملكت روس بحيز تسخير درآورده و جميع خوانين اوزبك و سلاطين ترك را كشته و بعضى را در طوق اطاعت كشيده [ 161 ] با غرور موفور و سپاه نامحصور ، از رود جيحون عبور نموده متوجه مملكت خراسان گرديد . و چون اين خبر وحشت اثر مسموع والى دار السلطنهء هرات گشت « 2 » ، قاصدى جلد سبك نهاد همعنان برق و باد بپايهء سرير خلافت مصير ارسال داشته ، كيفيت توّجه عبد اللّه خان را با سپاه فراوان معروض راى عالم آراى مقربان درگاه گيتى پناه گردانيد و در عرضه داشت بتأكيد و مبالغهء تمام عرضه داشت كه اگر نوّاب همايون را فى الجمله نظر التفاتى بمملكت خراسان عموما و دار السلطنهء هرات خصوصا هست ، بىتوقف و تأخير جمعى كثير از غازيان دلير به امداد و اعانت اين حقير ارسال فرمايند . و چون عبد اللّه خان به اينطرف آب آمده دو سه روزى در نواحى بلخ و شبرخان « 3 » و آن حدود بر آسود ، از آنجا طبل كوچ كوفته كنار مرغاب را منزل ساخت . و بار ديگر على قليخان عريضهء ديگر مشتمل بر استعانت و استمداد بدار السلطنهء قزوين فرستاد و هر نوبت نوّاب و الا اساس حسب الالتماس خان هرات در صدد آن شد كه لشكرى مصحوب بعضى از امراى شجاعت اثر بمدد و معاونت خان روانهء خراسان نمايد ، نواب وكيل السلطنه مرشد قليخان ، معذرتهاى بى جا و بهانه‌هاى دور از طريق وفا ايراد نموده « 4 » بتأخير و تسويف ميگذرانيد تا عاقبت تدبير امير و وزير برين نهج قرار يافت كه موكب همايون با عساكر ظفر مقرون ،

--> ( 1 ) - ظ : ختا . ( 2 ) - م : گرديد . ( 3 ) - شبورغان ، شبرغان . ( 4 ) - م : بهانه‌ها آورده .