شهاب الدين محمد خرندزي زيدري نسوي
مقدمهء مصحح 5
نفثة المصدور ( فارسى )
« عتبة الكتبه » ، بهاء الدّين محمّد بن مؤيّد بغدادى در « التّوسّل الى التّرسّل » ، محمّد بن علىّ بن محمّد بن حسن ظهيرى سمرقندى در « سندباد نامه » ، نجم الدّين ابو بكر محمّد بن علىّ بن سليمان راوندى در « راحة الصّدور » ، ابو الشّرف ناصح بن ظفر بن سعد جرباذقانى در « ترجمهء تاريخ يمينى » ، محمّد بن غازى ملطيوى در « روضة العقول » « 1 » و سعد الدّين وراوينى در « مرزبان نامه » ، شهاب الدّين محمّد خرندزى زيدرى نسوى در « نفثة المصدور » ، كتاب حاضر ، علاء الدّين عطا ملك جوينى در « تاريخ جهانگشاى » ، اديب عبد اللّه بن فضل اللّه ملقّب به وصّاف الحضره در « تاريخ وصّاف » . از ميان اين كتب « نفثة المصدور » بىشبهه يكى از شاهكارهاى بديع نثر فنّى و از نمونههاى عالى نثر مصنوع و مزيّن و منشيانهء نيمهء اوّل قرن هفتم است كه جاى بجاى نشانهايى از نثر مرسل و سادهء دورهء سامانى و غزنوى و چاشنيى از لغات و تركيبات دلانگيز فارسى قديم نيز در آن مشهود مىافتد ، و همهء مشخّصات و امتيازاتى كه در صدر اين مقال در باب اين شيوه از نثر گفته آمد كمابيش در آن مراعات گشته است . بحثى در باب سبك نثر نفثة المصدور پيش از بيان سبك انشا و ارزش نثر اين كتاب تذكار اين نكته ضروريست كه بحث و گفتوگو در اين باب بسبب دست نيافتن بنسخ معتبر قديم و نزديك به زمان مؤلّف ، چنان كه بايد ، ميسّر نيست ، و آنچه در اين مقال مورد بحث و مداقّه و نقد قرار مىگيرد مبتنى بر نسخهء حاضر است ، كه محتملا نسّاخ متصرّف كم دقّت در آن تصرّفات ناروا روا داشته و آن را از صورت اصلى خويش كمابيش دور ساختهاند ، نه نسختى كه از زير قلم شهاب الدّين محمّد خرندزى زيدرى نسوى بيرون آمده بوده است .
--> ( 1 ) - ر ك : « مرزبان نامه » مقدمهء مرحوم قزوينى ، ص ز - يز .