ما بين خود ايالات بزرگ با هم تا اين اندازه متفاوت است « 68 » . گويا قسمتى از درآمدهاى املاك خاصه از زمان شاه عباس اول براى پرداخت مزد سپاهيان خاصه پرداخته مىشده است : در مجموعهء خوبوا فرمانى است مورخ به سال 1051 ( - 1641 م . ) كه ضمن آن شاه به يكى از غلامان كه در خدمت والى كارتيل بود از طريق وزير شيروان حوالهء دائمى ( همه ساله ) مستمرى مىدهد « 69 » . در يك فرمان ديگر مورخ به سال 1107 ( - 1695 م . ) به يكى از غلامان كه در خدمت بيگلربيگى قراباغ بود توسط وزير ( كل ) آذربايجان حوالهء وجه مىدهد « 70 » . ما نمىدانيم كه وزراى كل تا چه اندازه نسبت به سربازان سلطنتى قدرت امر و نهى داشته‌اند . فقط از موردى كه قبلا بدان اشاره كرديم « 71 » چنين برمىآيد كه وزير كل خراسان دستور به بسيج تفنگچيان مشهد داد . غير از تمشيت كار املاك خاصه حفظ و نگاهداشت بعضى از حقوق مقام سلطنت در عهدهء وزراى كل بود . در اينجا بايد بدوا از ضرب سكه نام برد : فرزند نافرمان اورنگ زيب پادشاه مغول در سال 1107 ( - 1696 م . ) به ايران پناهنده شد و به هنگام مراجعت هرچه نقدينه داشت از دست داد . بدين جهت در مشهد مقدارى از ظروف نقره را به نزد بيگلربيگى و ميهماندار خود كه از طرف دربار مأموريت داشت فرستاد « . . . كه در ضرابخانهء مشهد مقدس مسكوك سازند چون از قرار تقرير وزير خراسان سكه به نام نامى اشرف به مشهد مقدس فرستاده نشده بوده كه در ضرابخانهء مشهد مسكوك سازند و ادعاى او سكه زده مىشود . . . » « 72 » . به‌هرحال

--> ( 68 ) - رجوع شود به تذكرة الملوك ، ص b 107 به بعد ؛ بيگلربيگى و حكام دست دوم ايالت بزرگ آذربايجان جمعا مبلغ 34234 تومان درآمد مالياتى داشتند و مىبايستى 11439 سرباز را نگاهدارى كنند . در عوض حكام و بيگلربيگى شيروان با درآمد 57577 تومان فقط مخارج نگاهدارى 5865 سرباز را به عهده داشتند . ( 69 ) - خوبوا ، سند نمرهء 3 . ( 70 ) - خوبوا ، سند نمرهء 19 . ( 71 ) - رجوع شود به حاشيهء نمرهء 327 از فصل اول و قسمت مربوط به آن در متن . ( 72 ) - دستور شهرياران ، ص a 103 .