پيش‌گفتار سر نامه به نام آن خداوند * كه دلها را به دلها داده پيوند زهى نقاش صورتهاى زيبا * كه پشت خاك از او شد روى ديبا دورهء تسلط مغول بر ايران اگرچه يكى از تاريكترين دوره‌هاى تاريخى اين كشور است اما از حيث تأليف كتب تاريخى يكى از پربارترين دوره‌ها است . كتب مهمى چون جهانگشاى جوينى ، جامع التواريخ ، مجمع الانساب شبانكاره‌اى ، تاريخ گزيده ، تاريخ وصاف ، نظام التواريخ ، تاريخ بناكتى ، غازان‌نامه و . . . محصول اين دوره است . نظام التواريخ تاريخ عمومى مختصر و مفيدى است كه در سال 674 ه ق « 1 » در زمان پادشاهى اباقا خان مغول تأليف شده و با تمام اختصارى كه دارد و علىرغم نظر استاد بزرگوارم دكتر عبد الحسين نوائى در مقدمهء تاريخ گزيده و كسان ديگرى كه عقيده دارند اين كتاب به علت اختصار هيچ امتيازى ندارد ، از زمان تأليف تاكنون در اكثر متون تاريخى از روضة الصفا و حبيب السير و تاريخ گزيده گرفته تا فارس‌نامهء ناصرى مورد استناد بوده و مؤلفين آن كتابها قسمتهائى از آن را به عين عبارت نقل كرده‌اند . به‌علاوه به‌خاطر اين‌كه

--> ( 1 ) - در بعضى منابع 675 هم آمده است .