ترجمهء بيت به زبان فارسى اينست : بقياس نظر كن آن پدر خود را كه چه تركيب كرد در صورت او ، مراد آنكه بقياس عقل نظر كن در تركيب پدر خود و صورت او را ملاحظه نماى كه در صورتى چنين بديع غريب داناى حكيم چه آثار غريب گذاشته و صاحب تقدير « ان اللّه خلق آدم على صورته » « 1 » كه مصوّر آنست چه تركيب بديع از حقايق « وَ عَلَّمَ آدَمَ الْأَسْماءَ كُلَّها » « 2 » پرداخته و باطن و ظاهر او را چگونه مجمع البحرين خلقى و خلقى ساخته ، اگر صورت او را در ديدهء اعتبار مىآورى هزار نكته از لطايف بدايع حكمت مىنمايد و اگر معنى او را در لوح مصوره تصوير مىنمايى هزار قسم از اقسام شيون الهى كه همه پرتو اوصاف موجود اولست بر دل تو ازو باب تجلى ميگشايد و اين اول مباحث محققان صوفيه است زيرا كه صوفى را دو جهة است ، جهة علم و جهة عمل . اما جهت علم او بيان حقيقت تجلى موجود اولست بذات و صفات خود در جميع مظاهر حضرات كه مقام جمع احديّه و واحديّه و حضرت صفات و ارواح و برزخ و اعيانست و مجمع جميع تجليات و حضرات بر حسب ملاحظهء انسان صغير آدمى خواهد بود كه مظهر كل است و لهذا صاحب فصوص در كتاب خود ابتدا بفص آدمى كرد و در صدر او بدين مقصد كه درين بيت جليل القدر واقع شده اشارت نمود و اما تصدير قصيدهء ابجديّه بدين بيت فرمودن بنا بر آنست كه ابجد حقيقى آدمست كه مظهر كلست و يكى از حضرات روح آدم است كه در صورت تشبيه تركيب او بحروف كه حقيقت كلمه ازو مركب مىشود همچو ابجد شده نسبت با كلمات و حقيقت اين سخن آنست كه بعضى از محققان كه تشبيه كرده‌اند موجودات را بحروف و تعبير از تركيب حروف همچنانچه شايعست در عرف بحروف ابجد نموده شده ، ما هر گاه كه در مجمع موجودات كه انسانست ملاحظه كرديم تعبير از آن بابجد ميكنيم ، پس برين تقدير اول بيان غرابت تركيب آدم بايد نمود و

--> ( 1 ) - بخارى : استئذان 1 - مسلم بن حجاج : بر 115 ، جنة 28 - احمد بن حنبل II ، 244 ، 251 ، 351 ، 423 ، 434 ، 464 ، 519 . ( 2 ) - سورة البقره آيهء : 31 .