بود رفته و او فرار نمود و امير مسعود برگشته و از راه مهنه به سرخس آمد و به ويرانى حصار مهنه حكم فرمود و از رعاياى مهنه بعضى را بكشت و بسيارى را دست و پا بريد و از آنجا به طرف زيرقان برفت و در آنجا تركمانان لشكرها آراسته جنگى عظيم با سلطان كردند و در اين جنگ اكثرى از سپهسالاران غزنين برگشته به دشمن درآمدند و سلطان با تن تنها در ميدان مانده چندى را از سرداران تراكمه به شمشير و نيزه و گرز انداخت و عاقبت از آن معركه به سلامت به درآمد و اين واقعه در هشتم رمضان سنهء احدى و ثلثين و اربعمائة ( 431 ) روى نمود و امير مسعود از آنجا به مرو آمد و چندى از لشكريان از اطراف گرد آمده با وى ملحق شدند و از راه غور به غزنين رفت و سردارانى كه حرب ناكرده پشت داده بودند مصادرات نموده چندى را مثل على دايه و حاجب بزرگ و بيگ‌تغدى به هند فرستاد و در قلعه‌ها بند كرد و همه در آن بند مردند و امير مسعود خواست كه در هند رفته قوتى به هم رساند و لشكر بسيار از آنجا آورده بر سر تركمانان برد و سزاى ايشان دهد بنابر آن امير مودود را امارت بلخ داده خواجه محمد بن عبد الصمد را وزير او ساخته به آن صوب وداع كرد و امير محمد « 1 » را با دو هزار « 2 » كس به جانب ملتان نامزد گردانيد و امير اين ديار را به كوهپايهء غزنين فرستاد تا افغانان آنجا را كه عاصى شده بودند باز دارد و تمام خزاين محمودى را كه در غزنين و قلاع آن ديار بود بر شتران بار كرده جانب هند روان گشت و هم از راه كس فرستاد تا برادر او امير محمد مكحول را كه در قلعهء بزغند محبوس بود نزد او بيارند . سلطان مسعود چون به رباط ماريكله آمد غلامان او جمله شتران خزانه را به غارت بردند . در اين اثنا امير محمد به آنجا رسيد و غلامان دانستند كه اين تعدى او پيش نمىرود مگر آنكه حاكم ديگر باشد ، به ضرورت نزد امير محمد رفته او را به پادشاهى برداشتند و هجوم نموده بر سر سلطان مسعود آمدند و سلطان در آن رباط حصارى شد . روز ديگر تمام لشكر زور آورده امير مسعود را از اندرون رباط ماريكله آورده در بند كردند و در قلعهء كبيرى « 3 » نگاه داشتند تا به تاريخ جمادى الاول سنهء اثنى و ثلثين و اربعمائة ( 432 ) از زبان

--> ( 1 ) . در نسخه : محمود . ( 2 ) . در نسخه : ده . ( 3 ) . اين قلعه در تاريخ فرشته : « كيرى » و در نسخه‌يى « كيزى » خوانده شده ، نگ ترجمهء انگليسى جلد 1 ، پاورقى ، ص 44 .