عمو رحمة اللّه عليه . او را شحنهء مشايخ خراسان مىگفتند و در علوم « 1 » و فتوت و توكل با كمال بوده و در ابتداء در اندرون شهر هرات منزل داشت ، آنجا كه اكنون خانقاه قاضى جلال الدين است . و از هر طرف درويشى كه به طرف هرات آمدى به نزد وى آمدى . و حضرت خواجه عبد اللّه انصارى قدس سره بيست سال خدمت خانقاه وى نمودى و خدمت وى آن بود كه هر دانه كه در مطبخ او مىپختند او را پاك مىكردى . حضرت شيخ عمو رحمة اللّه عليه در حديث ، اسناد عالى داشت و با بسيارى از مشايخ عظام صحبت نموده بود و صائم الدهر بود و عمرش به نود سال رسيده بود « 2 » . وفاتش در سال چهار صد و چهل و چهار از هجرت واقع شده ، و قبرش در گازرگاه شريف است نزديك رباط و مسجد جامع كه در قديم بوده و در ايام سلطنت ابو سعيد ميرزا مولانا ركن الدين خوافى بنياد و تجديد آن را نمود و به اتمام رسيد . شيخ الاسلام حضرت خواجه عبد اللّه انصارى شيخ الاسلام و كعبة الانام ، مهبط خير و بركات ، اعنى پير هرات . منظور نظر عنايت حضرت بارى ، ابو اسمعيل خواجه عبد اللّه انصارى قدس اللّه سره السامى ، از نسل ابو ايوب الانصارى است كه وى از اصحاب كبار مدينه و اخيار و ارباب فضل و علم و سكينه بود . كمالات و بزرگى حضرت خواجه به مرتبه‌اى رسيده كه شرح آن در مجلدات نتوان نوشت . بعد از ابو العباس قصاب و شيخ ابو الحسن خرقانى قطب وقت و زمان شد روح اللّه روحه و ارزقنا فتوحيه رضى اللّه تعالى عنه . و حضرت خواجه در كهندژ 15 مصرخ هرات متولد شده‌اند . چون به سن چهارده رسيدند به وعظ و نصيحت مشغول شدند . مىفرمودند كه : « اول مرا در دبيرستان زنى كردند . چون چهار ساله شدم مرا

--> ( 1 ) - ن ك : علم ( 2 ) - ن ك : رسيده بود ، ندارد .