عبد الحسين ميرزا فرمانفرما
351
مسافرتنامه كرمان و بلوچستان ( فارسى )
فرسخ تا جاشك فارس است . و جاشك فارس هم چنان كه در شرح حال بلوچستان گذشت متصل است به دشت بلوچستان و درواقع همين دو كوه مسمّى به گوركوه و مهيان كوه حدّ و سدّ است ما بين خاك رودبار و جاشك فارس و اگر به نقشه رجوع شود مطلب واضح است . كوهوكان 674 از كهنوج سعيد خان به خط جنوبى راهى است به سرخقلعه و تا سرخقلعه شش فرسخ و راهش مسطّح و هموار است . و اطراف علوفه و آهو بسيار [ ست ] و همينكه دو فرسخ بگذرد و به مزرعه [ اى ] مىرسد مسمّى به كوهوكان و قنات آن از يمين جاده مىآيد و در يسار راه به فاصلهء پنجاه شصت قدم كشت و زرع مىشود . و مالك آن غلامرضا سررشتهدار رودبار و محصول آن از شتوى و صيفى معادل دو سه خروار [ ست ] و سيصد اصله نخل بزرگ و كوچك هم دارد و اهالى آن كه عبارت از هفت هشت نفر زن و مرد و عملجات است در كتوك نشيمن دارند و از آنجا تا سرخ قلعه چهار فرسخ [ است و ] در عرض راه ديگر آب و آبادى نيست . سرخقلعه 675 سرخقلعه مزرعهاى است داراى چهار جدول كه تمام آنها [ را ] از هليرود بريده [ اند ] و اسامى آنها به قرار تفصيل است : سرخقلعه - متعلق به آقا نصر اللّه تاجر كرمانى ايضا متعلق به محمد خان ياور سوارهء رودبار گلو - متعلق به يار احمد سلطان 4 بلبرى - ملكى مشهدى نورك و در ضمن مزارعات حوالى رودخانه سابقا شرح آنها گذشته و اهالى و عملجات آن نيز معلوم است . سرخقلعه در جلگه واقع و در بيابان اطراف آن علوفه بسيار [ ست ] و آهو نيز دارد و طرف يمين آن كوهى است موسوم به كوه شومهرى دستجرد و ابتداى آن كوه از محاذات كهنوج سعيد خان و منتهى اليهش به حوالى مارز است و ذكر آن خواهد