عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
890
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
من ناچار به طهران مىروم . من نمىگويم كسى همراه من بيايد . طهران كتاب جغرافياى جديد ميرزا عبد الرزاق خان مهندس سرتيپ در ماه رمضان در طهران به طبع رسيد . طهران علماى طهران كه در حضرت عبد العظيم عليه السّلام مىباشند تا عشر اول ذى القعده هنوز به طهران نيامدهاند . شاه هرچه پى آنها فرستاد قبول نكردند . مىگويند : بايد اتابيك و علاء الدوله و موسيو نوز معزول شوند و نيز مىگويند : سخن ما بر سر قرآن مجيد است كه بدان رفتار شود . گفتند شاه به جناب حاجى ميرزا حسين حجة الاسلام كه در عتبات عاليات است تلگراف زده كه جمعى از علماى لوطى طهران به حضرت عبد العظيم عليه السّلام رفتهاند و خيال آشوب دارند . تكليف چيست ؟ [ در ] جواب [ تلگراف ] زد كه در طهران علماى بزرگ از قبيل آقا سيد عبد اللّه و آقا سيد محمد سنگلجى مىباشند ، رجوع به آنها نمائيد . يك روز آقا سيد محمد در آنجا به منبر رفته و موعظت كرده كه اى مردم براى چه هيجان داريد و خيال بد براى ارامنه مىنمائيد . ارامنهء بادكوبه اگر نزاعى كردند تقصيرى ارامنهء طهران ندارند و اينها در پناه اسلام مىباشند . طهران چون سرحدات اروميه به جهت اكراد مغشوش است . سهام الدوله امير تومان [ را ] كه از صاحبمنصبان مسن است دولت مىخواهد به آنجا بفرستد . طهران در عشر آخر شوال 1323 ، نگارنده در طهران ايجاد روزنامهء هفتگى علمى نمود مسمّى به « شاهنشاهى » . طهران در عشر اول ذى القعده ، عمل نان طهران سخت است و در دكاكين خبازى جمعيت