عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
829
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
سببش را مىگويند به جهت گرانى نرخ غله تبريز است . طهران در عشر دوم شعبان ، شاهزاده شعاع السلطنه از فارس به جهت مرضى كه دارد به طهران آمده كه براى معالجه اذن از شاه بگيرد و به فرنگ برود . مردم فارس از او ناراضى هستند و از علاء الدوله راضى مىباشند . فارس شهرت دارد كه علاء الدوله از طهران كاغذ به قوام الملك كه پيشكار فارس است نوشته ، شاه كه از فرنگ به طهران آمد حكومت فارس از من است ، اگر عين الدوله هم ميل ندارد بى جا مىكند . كاغذش گير آمده . « 1 » طهران در روز هفدهم ، ملا محمد معروف به موسيو ملقب به نديم السلطان « 2 » كه اتابيك به او بىميل بود - زيرا كه از بستگان و هواخواهان فرمانفرما است - از وزارت انطباعات معزول شد و كار او به محمد باقر خان اعتماد السلطنه كه سابقا وزارت انطباعات با او بوده داده شد . طهران در روز هفدهم شعبان ، منصب وزارت داخله به مشير السلطنه داده شد ، لكن اصل اين كار با خود اتابيك است . اسم بىمسمّى خواهد بود . طهران علاء الدوله - پس از آنكه حاكم طهران شد - خبازان را احضار كرد و گفت من مير غضب مىباشم . اگر سعد السلطنه عوض اينكه يك سير كم مىداديد ، يك سير نقره مىگرفت ، عوضش من از گوشت بدن شما مقراض مىكنم .
--> ( 1 ) . كاغذش گير آمده ، يعنى نامهء او به دست ديگران افتاده و راز برملا شده . ( 2 ) . ميرزا محمد نديم السلطان « وزير انطباعات و دار الترجمه و دار التأليف دولتى » ( منتخب التواريخ شيبانى ، انتشارات علمى ، 1366 ) 402 .