عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )

816

مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )

طهران در شب شانزدهم رجب ، سعيد السلطنه وزير بلديه در بالاخانهء توپخانه كه وليعهد براى آتش‌بازى آمده بود به حضور وليعهد آمد كه من از شغل خود استعفا دارم ، زيرا كه محرك نمىگذارد « 1 » كار از پيش من برود و من تا كارم درست نباشد زيربار نمىروم و تملق از كسى نمىكنم و گوشه‌اش به حاجى مشير لشكر وزير طهران بود . بعد راپرتى « 2 » درآورد كه امروز سربازها ، از بابت حمايت از دلال برنج ، آدم‌هاى مرا زده‌اند . وليعهد گفت : شما دو روز است سر كار هستيد ، استعفاى شما قبول نمىشود . در اين وقت به وزير نظام « 3 » گفت فردا سربازها را آورده تنبيه كن . وزير نظام فردا خواست سربازها را تنبيه كند ، امير خان سردار مانع شد و پيغام سخت داد به سعيد السلطنه . طهران سعيد السلطنه اعلانى به كوچه چسبانيده كه در اين ماه رجب المرجب و ما بعدش قپان‌دارى و دلالى ميدان و كاروانسراها را موقوف كرد و قرار داد هر بار ذغال و برنج كه فروش مىرود پنج شاهى به كاروانسرادار بدهند و واسطه دلال نباشد و كسبه هم بايد مثقالى كم ندهند و نيز از براى [ كالاها ؟ ] نرخ معين كرد و چاپ كرده به هريك از كسبه نسخه‌اى بداد و آنها در بالاى دكان خود چسبانيدند ، كه از روى قيمت آن متاع خود را به فروش رسانند . طهران در ماه رجب ، اختيار چراغ‌هاى خيابان‌ها را به سعيد السلطنه وزير نظميه دادند و فرمانش نيز صادر شد ، اگرچه سابق نيز به تصرف او بود . امروز تمام چراغ‌هاى فانوسى خيابان‌ها هشتصد و چهل عدد است كه هر شبه در طهران تا ساعت چهار روشن مىباشد . طهران در بيستم ماه رجب ، وليعهد از ييلاق سلطنت آباد به كلى به طهران آمد و در بهارستان

--> ( 1 ) . يعنى كارشكنى مىشود . ( 2 ) . متن : راپرطى . ( 3 ) . ظاهرا منظور حسن خان افشار آجودانباشى است .