عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
24
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
فرمانفرمايان جهان تلگرافات تسليت و تهنيت جلوس به حضور انور همايونى زدند و نيز رعاياى ايران كه در خاك خارجه بودند عرايض تأسف و تبريك عرض كردند . ورود منيف پاشا چون منيف پاشا سفير فوق العادهء دولت عثمانى مأمور تهنيت جشن شاه بود در عشر آخر ذى قعده ( 1313 ) به دار الخلافه آمد . بعد از قضيهء ناگهانى ، به اعلىحضرت سلطان عبد الحميد خان مأموريت خود را تلگراف زد . از طرف دولت عثمانى قدغن شد كه به طهران انتظار جلوس همايونى را داشته تا ابلاغ تبريك سلطنت را به خاكپاى همايونى بنمايد . تولد ناصر الدين ميرزا در شب چهارشنبه بيست و نهم ذى قعده ( 1313 ) ، از نواب عليه عاليه سرور السلطنه ، گرامى دختر مرحوم فيروز ميرزاى فرمانفرما ابن نايب السلطنه عباس ميرزا ، پسرى متولد شد . اعلىحضرت همايونى به فال نيك گرفته ، اسم جد بزرگوارش را به او داده ناصر الدين ميرزا ناميد . سفارت دربار مسكو چون در ابتداى سال ( 1314 ) ، جلوس امپراطور نيكلاى دويم به تخت سلطنت روسيه مىباشد ، از طرف اعلىحضرت همايونى نواب و الا ملك آرا عم اعلىحضرت شهريارى به تبريك اين جشن به دربار مسكو مأمور شد و در هشتم ذى حجه ( 1313 ) از طهران عازم شد و اعضاى اين سفارت از قرار ذيل است : اميرزاده محمد ميرزا ، « 1 » مدير الملك « 2 » ، على قلى خان مترجم « 3 » ، امان الله ميرزا ، ميرزا حسن خان مترجم و نيز معاون الدوله قونسول تفليس و ميرزا عبد الحسين خان قونسول عشق آباد در موقع تاجگذارى در مسكو خواهند بود .
--> ( 1 ) . پسر ارشد عباس ميرزا ملك آرا . ( 2 ) . ميرزا محمود خان فومنى كه باغ مديريه رشت به دو منسوب است . ( 3 ) . عليقلى خان مشاور الممالك انصارى .