عبد الحسين خان ملك المؤرخين ( لسان السلطنه )
100
مرآت الوقايع مظفرى ( فارسى )
بيجك و حواله بىمدتى كه در شهر معمول است حق رؤيت تذكره به توسط قنسولگرىها در خارجه تذكرهء رعيتى براى متوقفين خارجه تذكرهء رعيتى در داخله تذكرهء مسافرين خارجه وصيتنامه وكالتنامه احكام قباله نكاح طلاقنامه اسنادى كه از قرار تومانى پنج دينار حقوق ثبت را ادا مىكند : سندات ميراث و صداق سندات ميراث و صداق ، قبالهء املاك و عبيد ، رهن و بيع شرط ، تقسيمنامه ، قرارنامه بنائى و غيره ، اسناد شراكت ، مقاطعهنامه ، سند اجارات ، حجت و تمسك ، بيجك از شهرى به شهرى يا از مملكتى به مملكتى . چون برحسب احكام عليه دولتى ، پس از وضع اين قانون ، اسناد و نوشتجاتى كه به تمبر و ثبت دولتى نرسيده باشد در هيچيك از ادارات قبول نمىشود ، براى اطلاع خاطر عامه خلق ، اعلان مىشود معاملات و اسناد خود را دچار زيان ننموده معتبر نمايند . دفترخانهء ثبت و مهر دولتى در عموم ولايات ممالك محروسهء ايران عجالتا در پستخانههاى ولايات خواهد بود . السنهء مردم ايران در مملكت ايران به زبانهاى مختلفه سخن مىنمايند ، لكن زبان اصلى اين مملكت زبان عجمى است كه امروزه مركب است از لغات عربى و لغات فرس و بعضى كلمات تركى و اصطلاحات جديده خارجه ، مخصوصا در اسامى اسباب كارخانجات و ادويهجات و ساير ادوات كه از زبان فرانسه اخذ شده و نيز بعضى ادويهجات به زبان يونانى و لاتينى « 1 » است .
--> ( 1 ) . متن : ولايتى .