ابن مهلب ( نواده مهلب پسر محمد پسر شادى )
161
مجمل التواريخ والقصص ( تصحيح ملك الشعراء بهار ) ( فارسى )
چين كشيد ، و بروايتى گويند بكابلستان باستاد ، و سپاه فرستاد سوى چين ، و شكسته بازآمدند ، پس او برفت و به همه روايت پيروز گشت ، و ملك چين كشته شد ، و آن شهر چنان ( 104 - آ ) خراب بكرد كه نيز [ 1 ] عمارت نپذيرفت و بكسر ولايت غارت كردند و يمانيان با علمى مال و خواسته بيمن باز رفتند ، و هفت سال اندرين كار برفت ، و تبع گفتست در جملهء شعرى . شعر : انا [ 2 ] تبع الاقرن من فرع حمير * ملكنا عباد اللّه فى زمن الخالى . ملك ابنه ذو جيشان : سبعون سنة . چون ذو جيشان بپادشاهى بنشست ، در عهد دارا الاكبر بقيت طسم و جديس را به يمامه بشكست ، و بسيارى بكشت [ 3 ] و بعد از آن ذو جيشان در عهد اسكندر بودند و روزگار نضر بن كنانه ، آنچ مانده بودند ازين قبيلهاى [ عاد ] و ثمود و آنچ ياد كرديم پادشاهى يافتند و عدد ايشان پيدا نبود اندر اوّل و همه بفنا رفتند [ 3 ] و اندر ذكر ايشان اعشى گويد بيت : ا لم تروا ارما و عادا * أفناهم الليل و النهار و انقرضت بعد هم ثمود * بما جنى فيهم قدار [ 4 ] و جاسم بعدها و طسم * قدا وحشت منهم الدّيار و حلّ بالحىّ من جديس * يوم من الشرّ مستطار و مرّ دهر على صحار * فهلكت جهرة صحار ( 204 - ب ) و متعت بعد هم و بار * فلا [ 5 ] صحار و لا و بار بادوا [ 6 ] و خلو [ ا ] رسوم دار * فاستوطنت [ 7 ] بعدهم نزار
--> [ ( 1 ) ] اصل : سر - مخصوصا روى سين فتحه وزير راء كسره گذاشتهاند بقياس اصلاح شد ، چه سر معنى نداشت نيز اينجا به معناى ( ديگر ) است [ ( 2 ) ] اصل : ايا بقياس اصلاح شد [ ( 3 ) ] قسمت بين اين دو رقم با مطابقهء حمزه بسيار پريشان و خرابست . حمزه : و هو الذى اوقع بطسم و جديس باليمامه و ذلك قبل ملك الاسكندر . و قد كان بعمان و البحرين و اليمامه فئام كثير من طسم و جديس و غيرهم فكانت لهم اجسام و احلام و كانوا سبع قبائل كل قبيلة مثل ربيعة و مضر و هم عاد و ثمود و صحار و جاسم و و بار و طسم و جديس فانقرضوا كلهم الا بقايا من طسم و جديس ؟ غير والى ؟ زمان ذى جيشان فاتى بهم ذو جيشان . . . و من كان من بعد ذى جيشان انما ملكوا فى ايام الاسكندر و هو زمن النضر بن كنانه ( 85 ) [ ( 4 ) ] حمزه : قدار . از قدر . اصل : فرار [ ( 5 ) ] حمزه : و لا [ ( 6 ) ] متن : مادا [ ( 7 ) ] اصل : فاستطويت حمزه : فاستوطنت ( ص : 58 )