گرگوريو پريرا فيدالگو ( مترجم : پروين حكمت )
16
گزارش سفير كشور پرتغال در دربار سلطان حسين صفوى ( فارسى )
اين فرستادهء پرتغالى دستورات نايب السلطنه را درباره خطمشى رفتارش در موقعيتهاى مختلف به همراه داشت . مسائل تشريفاتى در برابر مقامات ايرانى و همچنين نسبت به سفراى خارجى ضمن متون طولانى مطرح گرديده بود . فرستاده مزبور همواره يك نسخه از گزارش ماموريت د - گارسيا دوسيلوافيگروآ « 1 » را كه از 1617 تا 1619 ميلادى در مقام سفارت به دربار شاه عباس اول اعزام شده بود و در اين ماموريت شهرتى يافته بود بهمراه داشت و كوشش داشت كه آن گزارش را همواره در انجام ماموريتهاى خود سرمشق قرار بدهد « 2 » . گرگوريوپريرا فيدالگو در گزارش خود احترامى را كه نسبت به مقررات تشريفاتى داشت به همانگونه كه كنت دوويلاورد « 3 » تعيين نموده بود به تفصيل شرح داده است . گرگوريوپريرا فيدالگو به اصفهان مىرفت تا معاهدهاى را كه سال قبل تدوين شده بود به توشيح برساند و بعضى از مواد آن را تكميل كند . قرار بود او از اراده شاه در مقام صاحب اختيار تام مطمئن شود و نيز از اراده وزيران شاه كه مىبايستى بر عليه عمان وارد عمل شوند و تدابيرى كه عملا در اين جهت اتخاذ كرده بودند اطمينان حاصل نمايد . نايب السلطنه در دستور العمل خود قيد كرده بود كه كشتىهاى جنگى او وظيفه حمل لشكريان ايران را ندارند . مقرر گرديده بود كه افراد لشكر و اسبها بر قايقهاى محلى سوار شوند كه به تعداد زياد در بنادر و سواحل ايران وجود داشت و بعلاوه پياده شدن از آنها نيز بسيار آسان بود « 4 » .
--> ( 1 ) D . Carcia de Silva Figueroa ( 2 ) كتاب « Les Comentarios » اثر D . Garcia de Silva y Figueroa در قرن هفدهم چندين بار تجديد چاپ شد و چندين بار ترجمه شد . چاپ دو جلدى آن در سال 1903 در مادريد منتشر شد . ( 3 ) Comte de Vila Verde ( 4 ) كتاب Instrucao ( گزارش سفر ) پاراگراف 17 صفحه 105 .