گزنفون ( مترجم : رضا مشايخى )
مقدمهء مترجم 9
كورشنامه ( فارسى )
مقدمهء مترجم بدون ترديد يكى از نوابغ مسلم تاريخ و بنيانگذاران بزرگ دوران گذشته كورش سرسلسلهء سلطنتى هخامنشى است ، كه در اندك زمانى با فعاليت و كياست و ارادهء قابل تقديرى بساط امپراتورىهاى متزلزل آن عصر را ، يكى بعد از ديگرى ، برچيد و امپراتورى آريايىنژاد ايرانى را بنياد نهاد . امپراتورى هخامنشى بيش از دو قرن سيادت آسياى غربى را براى خود حفظ كرد . و در قلمرو عظيمى كه از رود سند تا درياى مديترانه بسط داشت و شامل اقوام و ملل متنوع و نژادهاى مختلف بود فرمانروايى مطلق داشت . ولى بهعللى با حريفان سرسختى از نژاد يونانى ، از همان بادى امر ، دچار كشمكشهاى متوالى شد تا عاقبت بهدست اسكندر مقدونى منقرض گرديد . با اينحال ، از اهميت دولت هخامنشى ، و بهخصوص مؤسس آن ، چيزى كاسته نشد ، چه شخصيت مبرز و حسنتدبير و كفايت و مقام معنوى كورش از همه جهت محرز و مسلم است و كورش صاحب جميع خصايلى بود كه براى بنيانگذاران بزرگ تاريخى ضرورى و واجب است و يكى از نمونههاى كامل مردان بزرگ روزگار و مايهء مباهات و سربلندى ما ايرانيان است . از اين رو ، هرگونه تحقيق و تعمق و تتبع در تاريخ حيات و شرح عمليات آن مرد بزرگ بشود بسيار بهجا و پسنديده است ، بهخصوص در اين اوان كه دو هزار و پانصد سال از تأسيس امپراتورىاش گذشته ، هرگونه تجليل و احترام از روح آن قايد بزرگ مايهء خوشنودى و سرافرازى ايرانيان است . بهترين كتابى كه از دوران قديم ، تاريخ و افسانه را با پند و عبرت درآميخته و دستور العمل جامعى در كيفيت كارهاى بزرگ كورش داده ، كتابى است بهنام سيروپدى يا تعليم و تربيت كورش ،