گزنفون ( مترجم : رضا مشايخى )
56
كورشنامه ( فارسى )
سربلندترند . و اين تدبيرى بس نيكو است تا سران قبايل بدانند و مطمئن باشند پاداش آنان با افراد و سربازان معمولى برابر نيست . پس ، مقرر شد جملهء كسانى كه در زير آن چادر در اين بحث شركت داشتند مطلب را با رفقا و همقطاران خويش در ميان گذارند تا عموم مردان دلير به آن وقوف يابند و از آن حمايت كنند . يكى از سردستهها گفت : « من اطمينان دارم يك نفر بدون چون و چرا فتوا خواهد داد كه پاداش نبايد كوركورانه به تساوى بين شركتكنندگان توزيع و تقسيم شود ، بلكه سهم هركس بايد به فراخور لياقت و رشادتش داده شود . » پرسيدند اين شخص كيست ؟ گفت : « يكى از همقطاران من است و معتقد است كه بايد بكوشد تا در پاداش از همهء رقيبان سهمى برتر داشته باشد . » - آيا در برابر كار بيشتر يا خير ؟ - خير ، نسبت به كاركردن چندان رغبتى ندارد و معتقد است كارهاى دشوار و پر دردسر را بايد ديگران انجام دهند . كورش پس از اين گفتوشنود بانگ برآورد : « اى دوستان ، سپاهى كه مىخواهد پيروز شود بايد از اين قبيل افراد به كلى پاك و منزه باشد . زيرا سربازان معمولا از آن راهى تبعيت مىكنند كه نشانشان دهند و هدايتشان نمايند . راهنمايان نيك آنها را به سوى نيكى و خير و مربيان كوتهنظر و جاهل به سوى فساد و رذالت مىبرند . اما راهنمايان جاهل و بدخواه داوطلبان بيشترى در پشتسر خود دارند تا طالبان خير و نيكى ، زيرا فساد كه همهجا و به سهولت در ميان لذايذ و خوشگذرانىها رخنه مىكند ، با وسوسه ، اراده و اشتهاى نفسانى را به خود مجذوب مىسازد . حال آنكه فضيلت و تقوا ، كه در قلل شامخهء اعتلا و بلندى جاى دارند ، به سهولت دلهاى سست را به سوى خود جلب نمىكند ؛ به خصوص كه مدعيان با وسوسههاى خود راههاى سهل و پرنشاط را نشان مىدهند كه ورود به آنها به سهولت ميسر مىشود . بدينجهت من سربازانى را كه منحصرا به تنپرورى و كاهلى متصفاند به زنبوران طلايى تشبيه مىكنم كه عيبشان اين است كه مزاحم ياران و مايهء خرج و دردسر همسران خويشاند . در صورتى كه كسانى كه در موقع ابراز فعاليت و لياقت از در بىهمتى و بىغيرتى درآيند ، مايهء نكبت و فساد و سرمشق دنائت و ادبارند . چه اين اشخاص انسان را به كژى و بدى سوق مىدهند و غالبا همين كژى بر تقوا و درستى غلبه مىيابد . پس برماست كه اين قبيل افراد را به كلى از حدود اردوى خود دور كنيم و ديگران را از معاشرت و اختلاط با آنان برحذر داريم . در اين باب بدانيد كه اگر صفوف خود را از افراد كشور ما نظم بخشيد ، حتما كار نيكى انجام خواهيد داد و مقتضىالمرام خواهيد شد . شما اگر به اسبى نياز داشته باشيد ، اسبى را انتخاب مىكنيد كه خوب باشد و هرگز نمىپرسيد آن اسب مال كدام كشور است . به همين قرار در انتخاب مردان ، كسانى مورد توجه قرار مىگيرند كه