رضا قليخان هدايت
105
فهرس التواريخ ( فارسى )
سال چهارصد و چهل و هشتم فضلويهء شبانكاره در فارس خروج كرد و فولاد ستون را حبس فرمود . و ابو عبد اللّه حميدى محدث و هلال بن محسن صابى « 1 » و بهمنيار آذربايجانى حكيم درگذشتند . سال چهارصد و چهل و نهم ابو العلاء معرى « 2 » و احمد منارى « 3 » شاعر وفات يافتند . سال چهارصد و پنجاهم طاهر بن محمد بن طاهر بن خلف بن احمد صفار به تقويت الب ارسلان سلجوقى ، سيستان را از گماشتگان غزنويه انتزاع نمود . و ملك رحيم ديلمى كه به اصطخر « 4 » محبوس بود درگذشت و دولت ديالمه سپرى گشت . و اولاد علاء الدولهء كاكويه بعد از آن نيز سالها به فرمان سلاجقه به يزد حاكم بودند و اتابكان يزد به ايشان منسوباند . و در اين سال قاضى ابو طيب طبرى « 5 » ، و احمد بخارى شيعى و ابو منصور آملى حكيم « 6 » درگذشتند .
--> ( 1 ) - هلال بن محسن ، كاتب و مورخ بغدادى كه جد و پدرش از صابئين بودند و او خود اسلام آورد . ( 2 ) - معره شهرى است از اقليم چهارم به شام و آن را « معرة النعمان » خوانند و منسوب بدان « معرى » است ( ر . ه ) . ابو العلاء معرى همان شاعر كورچشم روشنبين مانوى انديشه است صاحب « رسالة الغفران » و « سقط الزند » ( ابن خلكان ، وفيات الاعيان و كليهء كتب مربوط به ادب عرب ) . ( 3 ) - منارجرد شهرى است به جزيرهء موصل و نسبت به آن منارى باشد ( ر . ه ) . ظاهرا منارجرد يا ملاذ گرد منظور است و نسبت بدان منازى است . در باب احمد منازى رجوع شود به ابن خلكان ( ج 1 ، ص 47 ) . ( 4 ) - اصطخر شهر و قلعهء مشهورى بوده به حوالى شيراز كه هنوز بعضى آثار آن برقرار است و از غرايب عمارات عالم است ( ر . ه ) . ( 5 ) - طبرستان ، كل ولايت دار المرز مازندران را گويند . طبرى منسوب بدان است ( ر . ه ) . ابو الطيب طاهر طبرى از اعاظم فقهاى شافعى كه صد و دو سال زيست و شعر نيكو مىگفت و بينائى و شنوائى خود را حفظ كرده بود ( الكامل بن اثير ) . ( 6 ) - آمل نيز از بلاد قديمهء مازندران است ( ر . ه ) .