ابو الحسن قزوينى
60
فوايد الصفويه ( فارسى )
آفت زلزله با زمين يكسان مىگردد . قريه ديگر دو كودك با يكديگر منازعه و مناقشه مىكنند . اقوام جانبين از ده بيرون آمده ، منازعه به طول مىكشد ، به صحرا رفته به مقاتله و منازعه مشغول مىشوند . در اين اثنا جميع عمارات آن قريه با زمين برابر مىشود و به اين دو وسيله ، خلق آن دو قريه از آفت زلزله ، امان مىيابند . « 67 » ديگر « 68 » آمدن ايلچى ريم پاپاى فرنگ و ايلچى پادشاه روس است كه با نامههاى صداقت عنوان به تحايف و هداياى فراوان نزد خاقان جم پاسبان آمده بودند . در سنه يك هزار و پنجاه خبر آمدن امام قلى خان ، خان تركستان به مرو است ، و آمدن حكيم نظام الدين ايلچى پادشاه و الا جاه دكن است ، ( 91 ر ) كه با تحايف بسيار به رسم سوغات همراه داشت . همچنين ايلچيان اسفنديار خان والى ولايت اورگنج و لوند خان « 69 » والى داديان و گذرانيدن پيشكش فراوان است . همچنين درين سال قابل آقا ايلچى سلطان ابراهيم خواند كار جديد به جهت استقرار و استحكام مبانى صلح و صلاح رسيد و ياد بود سلطان ابراهيم به نظر اشرف گذرانيد . هم درين سال ، جلال الدين محمد كه از نژاد سلاطين بدخشان بود به تقبيل « 70 » آستان پيوند رسيده ، در سلك چاكران منتظم گرديد . درين سال آمدن شاهوردى خان بيگلربيگى لرستان و خليل خان حاكم بختيارى و مهنا خان عرب خزاعى كه باج گذار خواند كار روم بودند ، با قبايل و عشاير روى اميد به آستان اقبال نشان آوردند و مهنا خان عرب به حكومت ولايت زيدان سر بلند گرديد .
--> ( 67 ) - در مجموعهء خطى كتابخانهء ملى ايران ( تهران سابق ) كه منسوب به فرزند شيخ على خان زنگنه ( ص 79 و 80 ) شرح زلزله سال 50 - 1549 تعداد تلفات و ميزان خسارت توسط محمد نصير ، محرر اين مجموعه به اطلاع شاه صفى گزارش مىشود و همچنين در ذيل عالم آراى عباسى ذكر شده است . به نقل از يحيى ذكاء ؛ « زمين لرزههاى تبريز » ( تهران بىنا ، 1359 ) . ( 68 ) - نسخه برلين فاقد چند صفحه است . ( 69 ) - لوند خان ( Levan ) والى گرجى داديان بود ( 70 ) - بوسيدن ، بوسه زدن .