عباس قديانى
599
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
و مادر گرامىاش « شهربانو » دختر يزدجرد مىباشد . « شهربانو » مادر گرامى حضرت زين العابدين ( ع ) پس از به دنيا آوردن فرزند خويش در همان روزهاى اول از دنيا رفت . سپس يكى از كنيزان امام حسين ( ع ) مسئول نگهدارى كودك شد و بدين ترتيب امام زين العابدين ( ع ) در دامان دايهء مهربانى بزرگ گرديد . امام سجاد هفت ساله بود كه پدربزرگش ، امير مؤمنان ( ع ) در مسجد كوفه به شهادت رسيد و هفده ساله بود كه عمويش امام حسن مجتبى ( ع ) را با زهر مسموم ، و به شهادت رساندند . سراسر زندگى امام سجاد ( ع ) آميخته با حوادث تلخ و رنجآور بود . جز در دوران آغاز عمر تا ماجراى كربلا ، امام ( ع ) حدود 23 سال نسبتا در آرامش به سر برد و در اين دوران به كسب علم و فضيلت و نشر آن پرداخت . زين العابدين : به معنى زينت هر عبادتكننده و باعث افتخار هر فرمانبر و مطيع خدا است . لقب سجاد به خاطر سجدههاى فراوانش بود ، زيرا آن حضرت از كسانى بودند كه سجدهء فراوان و بيشترين اطاعت پروردگار را داشتند . حضرت سجاد داراى چهرهاى نيكو و در صورت شبيه جدش امير المؤمنين بود . در تواضع و حسن معاشرت و تحمل بر ناملايمات پس از واقعه كربلا فردى بود كه نظير نداشت . هنگامى كه به آن حضرت دشنام مىدادند او مهربانى مىنمود و براى گناهكاران طلب مغفرت و آمرزش مىكرد . صحيفهء سجاديه مجموعهاى است كه امام سجاد ( ع ) با خداى خود به رازونياز پرداخته و در آن مشكلات زندگى مردم و راه حل نجات مردم از مشكلات را در بيان دعا ، با خداى خويش مطرح ساخته است . اين كتاب داراى 54 دعا از دعاهاى امام سجاد ( ع ) است كه امام اين روش را انتخاب كرد تا به وسيله دعا دستورهاى قرآن و معارف اسلام و روش خاندان پيامبر ( ص ) را گسترش دهد . زمامدارانى كه امام زين العابدين ( ع ) با آنها مواجه بود عبارت بودند از : يزيد ، عبد الله بن زبير ، مروان حكم ، عبد الملك بن مروان ، وليد بن عبد الملك . امام سجاد ( ع ) در سن 57 سالگى به شهادت رسيد و حضرت قبل از شهادت در ميان فرزندان خود محمد بن على ( ع ) را كه او را باقر ناميد وصى و جانشين بعد از خود قرار داد . على بن محمد ( ع ) دهمين پيشواى شيعيان حضرت امام على بن محمد الهادى ( ع ) در نيمهء ذيحجه سال 212 هجرى قمرى در محلى به نام « صريا » در مدينه متولد شد . نام آن حضرت على و كنيهاش ابو الحسن و القاب آن بزرگوار : نجيب ، مرتضى ، نقى ، هادى و مشهورترين القاب آن حضرت هادى و نقى است . اين القاب بيانگر بعضى از صفات و فضائل اخلاقى آن امام بزرگوار مىباشد . پدر حضرت هادى ( ع ) حضرت محمد بن على الجواد ( ع ) بوده است . نام گرامى مادر آن حضرت « سمائه مغربيه » معروف به سيده و كنيه آن والامقام « ام الفضل » از شاهزادگان رومى بود . امام هادى ( ع ) حدود هفت سال داشت كه پدرش امام جواد ( ع ) مسموم و شهيد گرديد و او پدر خويش را در سن كودكى از دست داد . امام هادى ( ع ) پس از شهادت پدر بزرگوارش امام جواد ( ع ) در اول ذيحجه سال 220 هجرى قمرى ، عهدهدار مقام امامت شد . سن امام ( ع ) هنگام شروع امامت خويش در حدود هشت سال بود و مدت امامتش 33 سال به طول انجاميد كه حدود سيزده سال آن را در مدينه و بيست سال آخر را در سامرا گذراند . دوران امامت حضرت هادى ( ع ) پيشواى دهم شيعيان همزمان با حكومت شش نفر از خلفاى عباسى به