عباس قديانى
825
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
است ، همچنين تصاويرى از بهرام دوم و ملكه و وليعهد و ساير بزرگان عصر در اين صحنه حجارى شده است . 7 - تصويرى از اعطاى شعار و حلقه سلطنتى است . در اين نقش اردشير بابكان حلقه شهريارى را از اهورامزدا مىگيرد . نقطويه ، نهضت اين نهضت ادامه نهضت حروفيه است كه خاستگاه اين نهضت در شمال ايران ، احتمالا گيلان بوده است . مؤسس اين نهضت « محمود پسيخانى » گفته شده است ، لذا به نقطويه ، پسيخانيه نيز گفتهاند كه در سال 800 ه . ق . اين نهضت را آغاز كرد . نهضت نقطويه در بخشهايى از ايران پهناور آن روزگار گسترش يافت و مريدان بسيار داشت . با روى كار آمدن صفويان و قلع و قمع تصوف مردمى ، نهضت نقطويه نيز مورد هجوم قزلباشان صفوى قرار گرفت و در دوره سلطنت طهماسب صفوى به سال 973 ه . ق . يكى از رهبران بزرگ نهضت نقطويه به نام ابو القاسم امرى را كور كردند و در سال 981 ه . ق . گروهى از آنان را دستگير كرده و كشتند . در اين دوره ( صفويه ) سياست و مذهب درهم آميخت و استبداد سياه مذهبى پديدار گشت و به نابودى هرگونه فكر و انديشه فلسفى - سياسى - عرفانى پرداخت . نقطويان در انگيزش تودهها عليه صفويان بسيار مؤثر بودند . در دورهء شاه عباس به سال 1102 ه . ق . همه نقطويان در سراسر قلمرو صفوى تحت پيگرد قرار گرفتند و تعداد بسيارى دستگير و به وحشيانهترين شكنجهها كشته شدند . وجه مشترك نهضتهاى قرن ششم تا يازدهم هجرى ، تكيه بر باورهاى متقن اعتقادى تشيع بوده است . از همينرو تشيع اماميه و اصول سياسى آن ، ايدئولوژى نهضتهاى مردمى بوده است كه برجستهترين نهضت اين مقطع تاريخى از سربداران شروع مىشود و به صفويان ختم مىگردد . نهضت نقطويه يكى از نهضتهاى فكرى است كه بر ايدئولوژى صفويان و شعائر رسمى آن حمله كرد و آنچه به جا مانده ، اقول مورخان دولتى صفويه و تكفيرنامهها و فتاواى فقها و علماى عصر صفوى است . اين نهضت به طور كلى به الحاد متهم شده است ! با توجه به كشتار عمومى در سال هزار ه . ق . ، توسط طهماسب صفوى و كور كردن يكى از رهبران نقطويه به سال 999 ه . ق . ، اينان تا پايان دوره صفوى به حيات خود ادامه دادند . نقيب النقابت سادات : در حكومت مغولى اين لقب خاص سادات بود . نقيب وظايف وى در عصر صفويه و افشاريه ، تشخيص و تعيين بنيچه ، تأييد و صدور رضا نامچه براى كدخدايان اصناف . در عصر قاجاريه نيز در رابطه با قلندران و دراويش بوده است . نكيسا موسيقيدان عصر ساسانى . نمان ( Naman ) به معنى « خانه » - تقسيمات ارضى ايرانيان قديم .