عباس قديانى
791
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
تأليفات وى در حكمت مرجع و مأخذ اهل علم و نخبه است . كتابهاى وى عبارت است از : اسفار ، شواهد ربوبيه مشاعر و كتاب المبداء و المعاد . همچنين رسايل متعددى در مسائل مختلف علمى از او باقى است ، شرح قسمتى از اصول كافى تأليف شيخ كلينى و تفير چند سوره از قرآن از آثار اوست . شيخ صدر الدين به سال 1051 ه . ق . در بازگشت از سفر مكه در بصره وفات يافت . ملك اشرف پسر امير تيمورتاش و نوهء امير چوپان در دورهء حكومت شيخ حسن در شيراز بود و بعد از مرگ او به تبريز آمد و مدتى طولانى در آنجا با كمال بىرحمى و ستمگرى حكومت كرد ولى در 748 ه . ق . براى مقابله با شيخ حسن ايلكانى به بغداد لشكر كشيد و شكست خورد ، ولى شكوه و تظلم مردم به جانىبيك اوزبك موجب شد كه او به آذربايجان لشكر كشيده و ملك اشرف را اسير كرده و كشت و غنايمش را به دست آورد . ملك المتكلمين حاج ميرزا ملك المتكلمين از مخالفان سرسخت محمد على شاه قاجار و از سران نهضت مشروطه بود . پس از به توپ بستن مجلس به امر محمد على شاه دستگير و در باغشاه بهسال 1326 ه . ق . به قتل رسيد . ملك جلال الدين مخلص سمنانى وزير ارغون خان از ايلخانان مغول ، ملك جلال الدين مخلص سمنانى مدت پنج سال عهدهدار وزارت ارغونخان مغول بود و بعد از آن به واسطهء عداوت امير طوغان يكى از اميران صاحب اختيار ارغون بهقتل رسيد . ملكشاه جلال الدين ملكشاه ( 465 - 485 ه . ق . ) ، از پادشاهان سلجوقى كه در سن هفده يا هيجده سالگى بر تخت نشست و كليهء امور مملكت را به دست خواجه نظام الملك داد و در تعقيب خدمات مهمى كه نمود او را ملقب به « اتابك » كرد . ملكشاه يكى از پادشاهان مقتدرى بود كه در ايران سلطنت نمود . وسعت مملكتش از كاشغر تا انطاكيه بود و امپراتور روم به وى باج مىداده است . اين پادشاه داراى حسن صورت و سيرت بود و تعاليم خواجه در وى اثر كرده در زمان سلطنت خود مايل به ترويج عدل و داد و عمارت شهرها و ايجاد راهها بوده است . يك ماه بعد از كشته شدن خواجه نظام ، ملكشاه هم به دربار باقى شتافت . ملكشاه از بزرگترين پادشاهان سلجوقى است و دولت سلجوقى در زمان او به منتهاى وسعت خود رسيد و حدود آن از مشرق به مرزهاى چين و از مغرب به درياى مديترانه و از شمال تا درياچهء آرال و دشت قبچاق و از جنوب تا درياى عمان و خليج فارس و عربستان امتداد يافت . وى در گسترش عدالت و حفر چاهها و امنيت طرق و شوارع كوشا بود . سبب اختلاف نظام الملك با ملكشاه آن بود كه ملكشاه مىخواست مركز خلافت را از بغداد به مكه انتقال دهد ولى خواجه طرفدار ماندن خليفه در بغداد بود . ملك شمس الدين محمد از امراى آل كرت ( فوت 676 ه . ق . ) . در سال 643 والى هرات شد . چون با مغولان همدست بوده و