عباس قديانى
202
فرهنگ جامع تاريخ ايران ( فارسى )
با قامتى بلند در حالت ايستاده مشاهده مىشود . بر بالاى سر داريوش نقش فروهر نقر شده ، داريوش دست راست را به سوى فروهر دراز نموده و پاى چپ را بر پشت گئومات مغ نهاده . پشت سر داريوش تصوير دو نفر ايستاده حجارى شده در مقابل داريوش تصوير نه نفر از اسرا ديده مىشود اسامى و مليت هركدام از اين اسيران دست بسته در بالاى سر و زير پاى و بر روى لباس آنان به شرح زير نقر شده است : 1 - آترين شوشى 2 - نىدين بابلى 3 - فروريتش مدى 4 - مرتبه شوشى 5 - تيران تخمه ساگارتيه 6 - وهيزدات اسمرديس 7 - ارخ بابلى 8 - فرارامروى 9 - سگونخاى سكيتى آخرين نقش كه داراى كلاه بلندى است به نظر مىرسد بعدا افزوده شده است . كتيبههاى تاريخى به سه زبان و خط بابلى - عيلامى و فرس قديم مىباشد . نقوش بيستون كه از مهمترين يادگارهاى تاريخى به شمار مىرود در ششمين سال سلطنت داريوش حجارى شده است . بيستون سومين امير از امراى آل زيار ؛ پسر و جانشين و شمگير متوفى 366 ه . ق . بيشابور نام اصلى شهر شاپور است كه در مغرب كازرون ( فارس ) واقع شده و داراى آثار فراوانى از دورهء ساسانيان است . ويرانههاى اين ناحيه معروف ، بيانگر عظمت و آبادانى اين شهر در زمان ساسانيان و بانى آن شاپور اول مىباشد . از آثار مهم تاريخى شهر شاپور و تنگ چوگان در مرحلهء اول مجسمه بزرگ شاپور اول است كه بنا به دستور وى در بالاى كوهستان داخل غار با شگفتى نصب شده است . بلندى اين مجسمهء عظيم سنگى ، كه سر پا ايستاده است در حدود 7 متر است . بيشابور ( آتشگاه ) بيغار در حكومت مغول ظاهرا نوع ديگرى از بيگارى بود كه براى كارهاى كشاورزى و نظامى مىرفت . بيغو لقب باستانى امراى كوشانى . بيگلربيگى عنوان فرمانروايانى بود كه از جانب كريم خان زند بر مناطقى كه اهميت سوق الجيشى كمترى از ولايات داشت ، منصوب مىشدند . در اين منصب عصر افشاريه و زنديه در مقام مقايسه با عصر صفوى تغييراتى ايجاد شده بود . بيگلربيگى اصفهان در عهد