أمير صدر الدين ابراهيم امينى هروى
204
فتوحات شاهى ( تاريخ صفوى از آغاز تا سال 920 ه . ق ) ( فارسى )
جواب دم تيغ آهنلباس * چو سدّ سكندر قيامتاساس نه باد صبا را خيال گذار * نه مرغ هوا را مجال فرار دد و دام از آن عرصهء بىمفر * چو صوفى همه گرد خود در سفر به كوه ار شدى مرغ از طرف دشت * به بازش ضرورت شدى بازگشت اگر مار رفتى به غار اندرون * كشيدى كمند فسونش برون و گر مور رفتى به مسكن ز دور * خدنگ يلان دوختى چشم مور چه انسى چه وحشى چه ديو و چه دد * همه گشته سرگشتهء كار خود به اين طريق منزل به منزل قطع مراحل نموده خطهء جنّتنشان اصفهان را از هجوم مواكب رشك مساكن كواكب ساخت و مدّت دو ماه در آن مستقرّ سعادت و سلامت بار اقامت و رحل استقامت انداخت . و بعد از آن مهچهء علم آفتابطراز روى توجّه به حدود شيراز نهاد « 1 » و چون ديار فارس از يمن قدوم [ 258 ] عساكر منصور مهبط نور و سرور گشت ، به تحقيق پيوست كه چون نامراد خبر توجّه رايات همايون را به آن بلاد شنوده فرار را بر قرار ترجيح نموده خود را به جانب ولايت ششتر « 2 » كشيده و جهت مأمن آن ديار را پسنديده « 3 » . رأى جهانگشاى بر آن قرار يافت كه به محروسهء شيراز فرموده چند روزى به رسم استراحت در آن شهر كه مسكن ارباب ملاحت و منزل اصحاب صباحت است آسايش فرمايند و آن خطّهء بىقصور را به اقدام مبارك اقدام « حُورٌ
--> ( 1 ) . جهانآرا ، ص 268 : در سنهء « تسع و تسعمائه 909 نوروز سيچقان ئيل دوشنبه بيست و چهارم رمضان آن حضرت لواى عالمگشاى به صوب فارس برافراخته در دوشنبه دوّم ربيع الثانى در شيراز نزول اجلال فرمود » . ( 2 ) . ششتر - شوشتر - شوستر : شهرى است قديمى در استان خوزستان در 90 كيلومترى شمال اهواز كه اعراب آن را تستر مىگفتند . در سال 260 ميلادى والرين قيصر روم كه اسير شاپور اوّل دومين پادشاه سلسلهء ساسانى گرديده بود به مدّت هفت سال به ساختن سدّ عظيم شادروان كه زير شوشتر واقع بود اشتغال داشت . ( جغرافياى تاريخى ، ص 253 ) . ( 3 ) . حبيب السير ، ج 4 ، ص 473 : « موكب ظفرانتما كوچ بر كوچ به اصفهان شتافت و از اصفهان بر سبيل ايلغار عازم شيراز گشته نامراد به شوشتر گريخت و در شوشتر نيز مجال سكون محال دانسته به بغداد رفت و رايات ظفرطراز پادشاه دشمنگذار قرين اكرام و اعزاز به دار الملك شيراز درآمد » .