ميرزا حسن حسينى فسايى

865

فارسنامه ناصرى ( فارسى )

داشته ، روز نوزدهم ماه صفر « 1 » اين سال كه آفتاب از نيمه جدى گذشته بود ، از شيراز روانه اصفهان و از اصفهان در ركاب حضرت اسعد معظم اليه به عزم شرفيابى پيشگاه حضور معدلت دستور همايونى از اصفهان به جانب دار الخلافه طهران روانه گرديد و روز هشتم ماه ربيع اول « 2 » اين سال در خدمت حضرت اسعد و الا وارد دار الخلافه طهران شدند و پانصد نفر سوار فارسى را از پيشگاه همايونى گذرانيده ، مورد عنايات شاهنشاهى گرديد و صد و پنجاه نفر از اين سوارها از طوايف عرب فارسى بود و پنجاه نفر از ايل بهارلو و پنجاه نفر از ايل اينالو و پنجاه نفر از ايلات متفرقه ساكن شيراز و دويست نفر از ايلات قشقائى است و سرهنگى آنها را به مقرب الخاقان حبيب اللّه خان كه بيگلر بيگى حاليه شيراز است نواده جناب ميرزا على محمد خان قوام الملك شفقت فرمودند ، مواجب هريك نفر سوار ، بعد از نقصان بيست تومان و جيره نيم من نان و عليق و دو من كاه و يك من جو قرار دادند . و تا آخر اين سنه ئيلان‌ئيل [ 1299 ] : تمام نواحى مملكت فارس به حسن تدبير جناب جلالت‌مآب صاحبديوان و اهتمام جناب قوام الملك كه طابق النعل بالنعل با دستور العمل حضرت و الا حاجى معتمد الدوله بود ، به آرامى گذشت . و عيد سعيد نوروز سنه يونت‌ئيل خيريت دليل در شب سه‌شنبه غره جمادى اول « 3 » بعد از گذشتن دو ساعت و چهار دقيقه از غروب آفتاب اتفاق افتاده ، مراسم جشن نوروزى را در پيشگاه حضور همايونى به احسن وجوه به‌جا آوردند و روز بيست و هشتم اين ماه « 4 » ، حضرت اسعد اشرف امجد و الا سلطان مسعود ميرزا ظل السلطان ادام اللّه شوكته ، حكمران ممالك يزد و فارس و اصفهان عراق عجم و عربستان و بروجرد و كرمانشاهان و كردستان و لرستان و خوانسار و گلپايگان از دار الخلافه طهران به جانب اصفهان نهضت فرمود و جناب ميرزا على محمد خان قوام الملك ، در ركاب حضرت اسعد معظم اليه وارد اصفهان گشته ، بعد از خستگى از رنج سفر ، از حضور اسعد و الا مرخصى حاصل كرده ، در اواخر ماه جمادى دويم اين سال [ 1299 ] : عود به شيراز نمود و روز بيست و نهم اين ماه « 5 » ، تمام جرم آفتاب در عقده ذنب منكسف گرديد . و حكومت بندر بوشهر و دشتى و دشتستان را ضميمهء كوه‌گيلويه و بندر عباس نموده ، به جناب ميرزا حسن على خان حاجى نصير الملك عنايت نمودند . و در اين سال [ 1299 ] : به فرمايش جناب جلالت‌مآب صاحبديوان تمام كوچه‌هاى ده محله شيراز را از گچ و سنگ‌فرش نمود [ و ] راهروان را از رنج گل و لاى زمستانه و خاك تابستانه آسوده داشتند و برحسب قرارداد قوام الملك بازار مسگران كه سقفى از نى و بوريا داشت مانند بازار وكيل طاقها از گچ و آجر زدند و دكاكين از دروازهء اصفهان تا بازار وكيل را با طاق آجر و گچ پوشيدند . و موكب اعلاى همايونى در وقت بروز گرما از شهر طهران به شميران و بعد از مدتى

--> ( 1 ) . برابر با 30 دسامبر 1881 . ( 2 ) . برابر با 28 ژانويه 1882 . ( 3 ) . برابر با 21 مارس 1882 . ( 4 ) . برابر با 17 آوريل 1882 . ( 5 ) . برابر با 18 مه 1882 .