ميرزا حسن حسينى فسايى

480

فارسنامه ناصرى ( فارسى )

و درياچه و باغچه پر از گلهاى رنگ به رنگ به انجام رسيد و آن را « همايون تپه » نام فرمود . « 1 » و در اين سال [ 1063 ] : سلطان العلما ، خليفه سلطان وزير اعظم « 2 » و اعتماد الدوله به سراى جاودانى شتافته ، به اجداد طاهرين خود پيوست و از مؤلفات آن علامه زمان ، كتاب حاشيه بر شرح لمعه « 3 » و كتاب حاشيه بر معالم الاصول است و تاكنون طلبهء علوم دينيه از آن دو كتاب ، بهره‌مند شوند و منصب وزارت عظمى به محمد بيگ ناظر « 4 » شفقت گرديد و موكب و الا ، تشريف‌فرماى قزوين شد و شيخ على خان زنگنه « 5 » به حكومت كرمان‌شاه سرافراز گرديد . و در سال 1064 : پادشاه دين‌پناه ، محض ترويج شريعت غرا و ملت بيضا ، از جناب جامع علوم ، مولانا خليل قزوينى ، خواهش نمود كه كتاب مستطاب اصول كافى « 6 » را به لغت فارسى ترجمه نمايد و همچنين از جناب علامة العلما مولانا محمد تقى مجلسى كه اصفهانى الاصل و التوطين بود خواهش فرمود كه كتاب مستطاب من لا يحضره الفقيه را ترجمه « 7 » نمايد و مكتوبى به اعلم علماى زمان جناب مولانا محسن كاشانى نگاشته كه تشريف‌فرماى اصفهان شده به لوازم امامت جماعت و اقامه نماز جمعه پردازد و بعد از ورود آن جناب اعليحضرت شاهنشاه به نفس نفيس به مسجد آمده ، اقتداى در نماز را مكرر به عمل آورد . « 8 » و در سال 1065 : مقرر گرديد كه شاهنشاه دين‌پناه در هر هفته سه روز عموم مردم بىممانعت شرفياب حضور مبارك شده ، بىواسطه ، عرض حال خود را نموده ، احكام عدليه دربارهء آنها صادر گردد و مدتها اين قاعده را مجرى داشتند و به اين وسيله دست ارباب جور و اجحاف ، از گريبان رعايا و برايا ، كوتاه فرمود . « 9 » و شاهنشاه جهان‌پناه شاه عباس ثانى ، جشن نوروز سنه . . . ئيل از سال 1066 [ را ] در باغ هزار جريب « 10 » اصفهان گذرانيد ، چون آغاز گرمى هوا شد در سميرم فارس نزول اجلال فرمود و نواب محمد قاسم بيك ، والى مملكت فارس و اعيان و اشراف شيراز به شرف حضور مبارك رسيده ، مورد عنايت گرديدند و بعد از آسودگى « 11 » از رنج سفر ، حضرت اشرف براى تماشا بر سر چشمه آب - ملخ تشريف‌فرما گرديد و اين چشمه در بلوك سرحد شش دانگه مملكت فارس در ناحيه پادنا در دامنه كوه دنا كه يك جانبش به خاك اصفهان پيوسته ، افتاده است و سردترين ييلاقات فارس است [ و ] در كتابها نوشته و بر زبانها افتاد [ ه ] كه چون جنود نامعدود ملخ دريائى در

--> ( 1 ) . ر ك : روضة الصفا ، ج 8 ، ص 474 . ( 2 ) . ( . . . كه به نسبت سيادت از احفاد مير بزرگ بود ) . روضة الصفا ، ج 8 ، ص 474 . ( 3 ) . بنام ( روضة البهيه ) ، شرحى است كه شهيد ثانى بر لمعه دمشقيه شهيد اول نوشته و آن از كتب درسى طلاب است . ( معين ) . ( 4 ) . ( محمد بيگ ناظر سابق ) . روضة الصفا ، ج 8 ، ص 474 . ( 5 ) . ر ك : روضة الصفا ، ج 8 ، ص 475 . ( 6 ) . ( كتاب مستطاب علامه كلينى رازى ) . روضة الصفا ، ج 8 ، ص 475 . ( 7 ) . ( به شرح كتاب شريف من لا يحضره الفقيه بپردازد ) . روضة الصفا ، ج 8 ، ص 475 . ( 8 ) . ر ك : روضة الصفا ، ج 8 ، ص 475 . ( 9 ) . ر ك : روضة الصفا ، ج 8 ، ص 475 . ( 10 ) . ر ك : روضة الصفا ، ج 8 ، ص 475 . ( 11 ) . در متن : ( آسوده‌گى ) .