استادان ميرزا حسن : ميرزا حسن ابتدا در محضر ابو الحسن خان مجتهد مشهور به فسائى ، مقدمات علوم را فرا گرفت « 1 » و شرح هدايه ميبدى و شرح تجريد و معالم الاصول و مطول را در نزد وى خواند ، سپس از ميرزا محمد على ، مشهور به واحد العين كتاب مفاتيح را فرا گرفت و براى تكميل معلومات خود ، سفرى به اصفهان كرد و به شيراز بازگشت و از محضر مرحوم حاج شيخ مهدى مجتهد كجورى مازندرانى ، فايده‌ها برد و علوم شرعيه و مقاصد كتابهاى رياضيه مانند : فارسى هيئت و شرح چقمينى و شرح بيست باب اسطرلاب ملا عبد العلى بيرجندى خراسانى و كتاب تحرير اقليدس را از او آموخت . « 2 » ميرزا حسن ، در خدمت ميرزا سيد على نياز ، علم طب را فرا گرفت و شرح نفيس و شرح اسباب و شرح تشريح قرشى را بر تشريح قانون و كليات و جزئيات و معالجات كتاب قانون شيخ ابو على سينا را در نزد وى خواند و مدتها در محضر حاجى ميرزا بابا حكيم‌باشى اصفهانى ، طرز معالجات امراض جزئيه و شخصيه را فرا گرفت و در سال 1279 سفرى به تهران و يزد كرد و چون به شيراز بازآمد از سال 1280 هجرى به معالجه بيماران پرداخت و شهرتى كسب كرد چنان كه احتشام - الدوله پسر معتمد الدوله فرهاد ميرزا ، او را براى معالجه مرض نقرس خود به بوشهر احضار كرد « 3 » و ميرزا حسن بيمارى او را درمان كرد و طبيب مخصوص وى گشت . شاگردان ميرزا حسن : ميرزا حسن ، در طول عمر پربار خويش ، شاگردانى را تربيت كرد كه خود گهگاه در اين‌باره اشاراتى دارد ، فى المثل مىنويسد : « . . . پس محكمه طبابتم در شيراز رواج گرفت و محسود اماثل شدم و در عصر هر روزه دانسته‌هاى خود را خاطرنشان طلاب علوم مىنمودم . . . » « 4 » و در شرح احوال حاجى ميرزا جعفر طبيب مىنويسد : « تحصيل كمالات علميه طب و عمليه آن را در منزل مؤلف اين فارسنامه ناصرى نمود . » « 5 » و در احوال ميرزا جلال الدين محمد ذهبى مىگويد : « . . . قدرى لايق از مسائل علوم رياضى را از اين مؤلف فارسنامه ناصرى اخذ نمود » « 6 » و درباره ميرزا احمد طبيب اشارتى چنين دارد كه : « . . . از اول سن شباب ، مقدمات علميه و ادبيه و علم هيئت و نجوم و كليات و جزئيات علميه و عمليه فنون طب و تشريح را از نگارنده اين فارسنامه ناصرى ، بياموخت و چندين تجربيات و امتحانات خود را بر آنچه آموخته بود ، بيندوخت و تاكنون هر روزه مجلس درسش غاص به طلاب علم طب و تشريح است . » « 7 » و در جائى ديگر در شرح حال حاجى ميرزا سيد على طبيب مىگويد : « . . . تحصيل كمالات

--> ( 1 ) . ر ك شرح حال حاجى سيد عباس مجتهد كازرونى طباطبائى در گفتار دوم همين كتاب ، در ذيل كازرون . ( 2 ) . رجوع شود به شرح حال ميرزا حسن به قلم خود وى در گفتار دوم همين كتاب ، در ذيل اعيان محله سردزك . ( 3 ) . ر ك گفتار دوم همين كتاب ، اعيان محله سردزك شيراز . ( 4 ) . ر ك گفتار دوم همين كتاب ، در ذكر اعيان محله اسحق بيگ شيراز . ( 5 ) . گفتار دوم همين كتاب ، در ذكر اعيان محله اسحق بيگ شيراز . ( 6 ) . گفتار دوم همين كتاب ، در ذكر اعيان محله بازار مرغ شيراز . ( 7 ) . گفتار دوم همين كتاب ، در ذكر اعيان محله درب مسجد نو شيراز .