محمد حكيم خان تأييد مىنمايد كه اين حاكم خداياربى « 1 » بود ، پسر بيك مرادبى ، حاكم اسبق اوراتپه « 2 » . مؤلف ، پس از اين هم‌نام او را به زبان نياورده است ، بلكه با « حاكم خجند » قناعت كرده است ( چنانچه در برگهاى 124 « ب » ، 125 « الف » ) . اين خلأ در برگهاى 21 « ب » و 23 « ب » نيز هستند . سبب چنين رفتار نويسنده براى ما روشن نشد . لحظه‌هايى از اين كتاب با آثار مؤلفان ديگر قرابت دارند و يا شباهت پيدا مىكنند . به عنوان نمونه به يك مثال اشاره مىشود : هم در ظفرنامهء خسروى و هم در كتاب تاريخ نگار امارت بخارا ، عالم خواجه مشرف بخارايى ، خواب بد ديدن محمد على خان ، والى خوقند ، قبل از حملهء امير بخارا ذكر يافته است : « در دلش بىاختيار خوف و هراس مستولى گرديده بود زيرا كه از اين پيشتر خواب شوريده ديده بود » ( برگ 68 « ب » ) . همين معنى با تفسيرى بيشتر در تاريخ اميران منغيت بخارا نوشتهء عالم خواجهء مشرف كه در ابتداى سدهء بيستم ميلادى ، در عهد امير عالم خان منغيت صورت گرفته است ، تكرار يافته است « 3 » . اين مؤلف گفته كه هنگام لشكر كشيدن امير بخارا به خوقند محمد على خان

--> - سيحون سكونت داشتند و در نيمهء سدهء هيجدهم ميلادى حكومت اوراتپه را تسخير نمودند . معينى مىگويد كه يوزها نفوس زياد داشتند و از ساحلهاى سيحون كشيده تا نواحى حصار و بايسون و شيرآباد سكونت داشتند . تيره‌هايى از آنان حتى در كندز و بلخ و ديگر نواحى كنار چپ جيحون ديده شده‌اند . دربارهء اين قوم نك : A . Grebenkin . Soobsenie v sb . Ezegodnik . Materiali dlya statist . Turkestanskogo kraya , vip . 3 . - Spb , 1874 , s . 331 ; Muxtarov A . Ocerki istorii . . , s . 17 ; Ego ze : Politiceskaya istoriya . . , s . 97 . ( 1 ) . محمد حكيم خان . منتخب التواريخ ، به اهتمام احرار مختاروف . - دوشنبه ، دانش ، 1983 ، بخش يكم ، ص 352 . ( 2 ) . بنابر تحقيق دكتر مختاروف ، بيك مرادبى ، پسر خدايار ديوانبيگى ، حكومت اوراتپه را تنها يك سال ، يعنى 1215 / 1800 اداره كرد : در 1217 / 1802 بدست امير حيدر كشته شد . - نك : Muxtarov A . Ocerk istorii . . , s . 24 - 25 ; Politiceskaya istoriya . . , s . 104 . ( 3 ) . عالم خواجه مشرف بخارايى . تاريخ اميران منغيت بخارا . نسخهء خطى شمارهء 4 / 2354 گنجينهء دستنويسهاى « ميرزايف » فرهنگستان علوم تاجيكستان .