منهاج سراج

263

طبقات ناصرى ( تاريخ كامل ايران واسلام ) ( فارسى )

ذكر سلاطين الروم من السلجوقيه سلاطين روم از تخمه سلجوقيانند و پادشاهان بزرگ بوده‌اند ، و از ايشان در بلاد روم و ديار فرنج بسيار آثار غزو و جهاد و بقاع خير ، چنانچه مدارس و مساجد و خانقاهات و رباطات و قناطر و اوقات مانده است ، والى يومنا هذا باقيست ، و از فرزندان و امرا و ملوك ايشان در ان ديار قصه‌هاى . غزوات در كتب مسطور است ، و چون سلطان سلاطين سنجر عليه الرحمه بتخت پدر بنشست و جهان بر وى قرار گرفت ، شرق و غرب در ضبط بندگان او آمد و خطبهء منابر كل اسلام ، و سكهء جمله بالقاب او زينت يافت ، ممالك روم برادر خود [ ( 1 ) ] محمود بن ملكشاه را داد ، و جمله سلاطين روم از فرزندان اواند چنانچه از هر يك ذكرى در طبقات ثبت افتاد ، تا خوانندگان را از احوال آن دودمان چيزى معلوم گردد ، و در دعاء خير گذشتگان ، و بقاء سلطان مسلمانان ناصر الدنيا و الدين سلطان السلاطين فى العالمين محمود بن السلطان التتمش خلد اللّه ملكه افزايند . الاول محمود بن ملكشاه محمود بن سلطان ملكشاه را چون تخت [ ( 2 ) ] ( ممالك ) روم از دست سنجر كه برادرش بود مسلم شد ، دران ديار و ثغور اسلام جهاد بسيار كرد و بر كفار فرنج لشكرها كشيد ، و غزوها بسنت بجاى آورد ، و قلاع و شهرها بگرفت و با بندگان خداى تعالى عدل و احسان ورزيد . چون مدتى از ملك او بگذشت برحمت حق پيوست . الثانى مسعود بن محمود سلطان مسعود پسر محمود بن ملكشاه بود ، به اول سلطان سنجر او را تخت عراق داد ، و يك كرت با قراجه ساقى يار شد ، و با سلطان سنجر طريق عصيان ورزيد ، بسبب قوتى كه دران ديار گرفته بود ، ناگاه سلطان سنجر معارضه بر وى زد ، و هر دو را بگرفت ، و بعد از آن كارش فتور پذيرفت

--> [ ( 1 ) ] مولف در انتساب سلاجقه روم خلط و اشتباه كرده ، در اين جا عين عبارات مولف را آورديم براى تحقيق ر : 24 تعليقات . [ ( 2 ) ] اصل و پ : بتخت ، اصل كلمه ممالك ندارد ، از ( پ ) گرفته شد .