ملا محمد مومن كرمانى
130
صحيفة الارشاد ( تاريخ افشار كرمان - پايان كار صفويه ) ( فارسى )
خواستند ، بهقدر هزار نفر زياده از بلوچ و سيستانى آمده ، توابع زرند و كوهبنان را چاپيده و اهل يكى از دهات زرند را - كه محمدآباد باشد - اسير كرده ، و به كلى خراب كردند . بعد از اين حوادث بود كه نايب السلطنه به كرمان آمد و عبد الرضا خان و شفيع خان را منكوب كرد . « 1 » اختلاف ميان شفيع خان و جعفر قلى خان همچنان برپا بود . جعفر قلى خان به مرض و با درگذشت - و آقا خان محلاتى حكومت راور را رأسا به شفيع خان سپرد . بافق خر خود را جدا راند بعد از شكست آقا خان محلاتى ، حاكم كرمان ، فضلعلى خان قرهباغى ، امور راور و كوهبنان را به عليرضا خان راورى پسر شفيع خان داد ، و او هم چند سالى كرّو فرى كرد ، تا حسين خان حاكم يزد ، بافق و كوهبنان و راور را ضميمه خود كرد - و محمد اسمعيل خان وكيل الملك تنها توانست كوهبنان را بازگيرد و ضميمهء كرمان كند ، و ديگر از آن زمان به بعد ، بافق ، از كرمان مجزّى شد و در جزء حكومت يزد رفت . و البته وحشى بافقى هم رويش ! ( حوالى 1264 ه / 1847 م . ) و طبعا دعواى كرمانى و يزدى بودن وحشى بافقى از اين زمان است كه بالا مىگيرد . مرحوم وزيرى در 1294 ه / 1877 م . حدود صد سال پيش در باب تعداد افراد خاندان افشار زرند مىنويسد : « . . . اين زمان نباير شاهرخ خان و نتايج بنى اعمام آن مرحوم در بلوك زرند و كوبنان بسيارند ، البته عدد آنها از سيصد نفر خواهد گذشت ، و قبل از اين ، خوانين با اسم و رسم محترم در اين دوده بوده - مثل مرحوم مرتضى قلى خان و لطفعلى خان پسران شاهرخ خان ، و كلبعلى خان و فتحعلى خان نوادهء آن مرحوم . »
--> ( 1 ) - مقصود عباس ميرزا است ، او به سال 1246 ه / 1831 م . از آذربايجان به كرمان آمد و قومو خويشها را منكوب كرد و از طريق طبس به خراسان رفت و در ايامى كه خيال حمله به هرات داشت در خراسان فوت كرد . ( رجوع شود به حماسهء كوير ، چاپ چهارم ، ص 72 ) .