ناصر الدين شاه قاجار
165
شهريار جاده ها ( سفرنامه ناصر الدين شاه به عتبات ) ( فارسى )
كوچههاى بسيار تنك [ و ] بد . دويست سيصد خانوار توى قلعه اگر باشند . باقى توى قلعه ، همه باز است و خالى . وارد صحن مقدس شديم . گنبد حضرت عسكريين ( ع ) را كه طلا كردهايم . بسيار بسيار خوب و قشنگ و خوش تركيب است . گنبد بزرگ خشت طلا زيادى برده است . حضرت سه صحن دارد . دو تا بزرگ يكى كوچكتر . صحنها را همه ما تعمير كرده [ ايم ] . طاق نماها را كاشى خوب كردهاند . به دست شيخ عبد الحسين مرحوم . اغلب تعميرات اينجا را الحمد لله تعالى ، من به دست شيخ عبد الحسين مرحوم كردهام . خلاصه خداّم كمى ، يعنى به قدر سى نفر با سيد على كليددار ، كه ريش محرابى سياهى ، و روى آبله و ابروى سياه و چشم شهلاى سياهى دارد ، با قدرى علمها در دست آمدند . همهء اين پدر سوختهها ، سنى هستند . اما كليددار مىگفت من شيعه هستم . شيخ محمد برادر شيخ عبد الحسين مرحوم ، و آخوند ميرزا محمد باقر سلماسى پسر ملا زين العابدين سلماسى ، كه مدت مديدى است در اينجا توطن دارد ، آمدند عالمى از شيعه همين است . در اينجا وارد به رواق [ و ] از آنجا وارد ضريح و تحت قبّه عسكريين شديم . زيارت خوانده [ شد و ] توى ضريح رفته ، طواف مراقد مطهره بهعمل آمد [ بعد ] بيرون آمده زيارت حليمه خاتون ، خوانده ، بعد بالاى سر ، نماز ظهر و عصر خوانده شد بعد رفتيم به مقام غيبت حضرت صاحب الامر ( ع ) . ابتدا گنبد كاشىكارى از بناهاى مرحوم محمد على ميرزا مرحوم حاكم كرمانشاهان زير گنبد مسجد است . تويش همه گچكارى ، يادگار زيادى ، باز مردم نوشتهاند . بعد درى است كه داخل زيرزمين مىشود ، كه حضرت غايب شدهاند . بيست پله مىخورد تا پائين . بعد محوطهاى است كوچك به سقف يك روزنه دارد . بعد از آن هم [ 404 ] محوطه مسقف كوچكى است مثل ايوان كه يك روزنه درازى از بغل ديوار دارد ، كه روشنى مىافتد و آينهكارى است . « 1 » آنجا درى است ، در چوبى از بناهاى الناصر بالله « 2 » خليفه عباسى كه تاريخش 606 هجرى قمرى « 3 » كه ششصد
--> ( 1 ) . در زير سطر در متن اصلى آمده است : 13 قدم طول اين اطاق [ آينه است ] درى دارد ، توى يك محوطه ديگر مى رود ، كه در حقيقت مسجد زنانه است . كوچك و گرد [ است ] . ( 2 ) . نسخه اصل در زير همين سطر چنين آمده است : الناصر لدين الله ابو العباس احمد . ( 3 ) . در اصل بالاى همين سطر اين عبارت است : شش صد و شش سال از هجرت