عبد الحسين نوايى
مقدمه 14
شاه عباس ( مجموعه اسناد و مكاتبات تاريخى همراه با يادداشتهاى تفصيلى ) ( فارسى )
* * * باز هم خداوند بزرگ را سپاس مىگويم كه توفيق فراوان عطا فرمود و توانايى بخشيد كه توانستم اين كتاب يعنى جلد سوم تاريخ شاه عباس را همراه با اسناد و نامههاى سياسى تقديم آستان اهل نظر نمايم و اين ششمين دفتر است از مجموعهء كتبى كه بر اساس اسناد و مدارك سياسى دست اول توفيق تهيه و انتشار آن به دست آمده است . من اين جمله را در مقدمهء مجلدات پيشين به اشارت گفتهام . ولى چون هر يك از اين مجلدات مىتواند دفترى مستقل باشد ، لازم به يادآورى مجدد مىدانم كه نخستين دفتر اين مجموعه در سال 2521 شاهنشاهى ( 1341 شمسى ) انتشار يافت و آن متضمن بود بر اسناد و مدارك سياسى ايران از تيمور تا شاه اسمعيل ( من جمله اسناد مربوط به جلايريان و آل كرت و شروان شاهان و قره قوينلويان و آق قوينلويان ) و به عبارت ديگر نظرى به اوضاع و احوال سياسى و سرگذشت كشور ايران از نيمهء دوم قرن هشتم هجرى تا چند سالهء اول قرن دهم هجرى ، اين كتاب از طرف بنگاه نشر و ترجمهء كتاب انتشار يافت . دومين دفتر مستقلا به شاه اسماعيل صفوى بنيانگذار دولت صفوى و پايهگذار مذهب تشيع ( به سبك صفوى ) در ايران اختصاص يافت و در بهمن ماه سال 2527 شاهنشاهى ( 1347 شمسى ) از طرف بنياد فرهنگ طبع و منتشر شد . دفتر سوم در اردى بهشت سال 2530 ( 1350 شمسى ) به زيور طبع و و نشر آراسته گشت و آن كتابى بود كلا در تاريخ شاه طهماسب اول صفوى و اسناد و مدارك مربوط بدان پادشاه با مقدمهاى دربارهء اين پادشاه كه هنوز حقش به درستى ادا نشده و بلكه ناشناخته مانده است . دفتر چهارم در سال 2532 ( 1352 شمسى ) منتشر شد شامل شرح زندگانى و اسناد و مدارك سياسى مربوط به شاه محمد خدابنده پدر شاه عباس و حوادث سالهاى نخست شاه عباس كبير و روابط او با تركان عثمانى تا هنگام عقد قرارداد 998 هجرى با عثمانيان و همچنين روابط وى با اوزبكان ، دفتر پنجم نيز شرح حوادث مهم روزگار شاه - عباس بود با تركان عثمانى تا زمان سلطنت سلطان احمد همراه با اسناد و مدارك سياسى اين دفتر در سال 2533 ( 1353 شمسى ) منتشر گرديد و اينك دفتر ششم در شرح روابط شاه عباس كبير با دولت عثمانى در زمان سلطان احمد خان و سلطان عثمان خان و سلطان مصطفى خان و يكى دو سال اول پادشاهى سلطان مراد خان چهارم و همچنين روابط شاه عباس با ممالك اروپائى و آسيائى و بدين دفتر اسناد و مدارك سياسى مربوط به شاه عباس كبير پايان مىپذيرد .