شهر عشق‌آباد را بنا نمود و يكى از شهرهاى بسيار معتبر ، خوش اسلوب آسيا شد دولت روس متوجه اتصال آنشهر با راه‌آهن خود بتركستان شد و خط آهن هم احداث نمود و از اينطرف براى امتداد و وصل آن خط بسواحل بحر خزر ناچار شد كه اراضى فيروزه را از ايران بگيرد و تازه شهرى بنا كند ، داشتن اين مستملكات در اين خطوط او را از وجود سيصد هزار خانوار تركمان كه در صحراى اتك و اترك و اطراف رود گرگان فيما بين « استرآباد » و « گنبد قابوس » تا حدود بجنورد و خراسان و اطراف قوچان مسكن دارند ، دائما در زحمت بود و عدم اطاعت تركمانان استقلال او را در آن نواحى تهديد نمود ، لهذا ناچار شد كه تمام آن نواحى را مسخر خود نمايد و تمام تركمانان را از تبعه خود سازد و ما بين آنها و دولت ايران تفرقه اندازد ، تير تدابير او به زودى بنشان مقصود رسيد و آنچه او را منظور بود به خوبى ديد در حال و وزراى خائن جاهل ايران ندانسته و نفهميده از خيال حريف عاقل پرزور خود همراهى كردند تا او را بمقاصد قبيحه رسانيدند ، بارى پولتيك دولت روس بعد از جلوس و جلوه پطر كبير همواره اين بود كه بهر وسيله كه بتواند به طرف هندوستان برود و ممالك وسيعه هندوستان را مسخر نمايد « 1 » و تجارت و نفوذ

--> ( 1 ) نقشه اساسى پطر كبير شامل دو قسمت بود رسيدن بدرياى آزاد - دست يافتن به هندوستان براى اينكه از برنامه تزاران روسيه بيشتر اطلاع حاصل كنيم قسمت نهم از وصيت‌نامه‌اى را كه به پطر كبير نسبت ميدهند ذيلا مينويسيم . « دولت روسيه را وقتى ميتوان دولت واقعى گفت كه پاى تخت خود را به استانبول كه كليد گنجهاى آسيا و اروپا است ببرد ، پس تا ميتوان بايد كوشيد كه به شهر استانبول و اطراف آن دست بيندازيم و كسى كه استانبول و اطراف آن را در دست داشته باشد خداوند همه جهان خواهد بود ، پس براى رسيدن به اين مقصود بايد در ميان ايران و دولت عثمانى نفاق افكند تا هميشه در ميانشان جنگ باشد اگرچه اختلاف مذهب و عقيده كه مردم شيعه با مردم سنى دارند از هر لشگر و سلاحى بيشتر كارگر است و براى تأمين مقصود و تسلط روسيه بر آنها بهترين وسيله است با اين همه بر شما واجبست همواره بهر وسيله كه ميتوانيد دوگانگى را در ميانشان سخت‌تر كنيد و نگذاريد باهم هم‌آهنگ شوند چيزى كه -