احمد مجد الاسلام كرمانى

130

سفرنامه كلات ( فارسى )

را صارم الدوله سردار اعظم « 1 » از دولت خريد و براى سكونت خودش نگاهداشت باقى را خراب و مصالح آنها را كه آجر و چوب و كاشى باشد فروختند و جاى ديگر باسم خودشان ساختند و عجب‌تر آنكه عمارت تلگرافخانه دولتى را هم خريدند و برهم زدند و تا سال گذشته ميدان و عمارت توپخانه باقى بود آن را هم پسر آقاى حضرت و الا ظل السلطان « 2 » خريدند

--> - شده در نوع خود از كاخهاى بىنظير عهد صفويه است كاخ مزبور سنگهاى آزاره مرمرى فراوان و يك طاق مقرنس مذهب عالى در سرسراى آن و اطاقهاى مزين بنقاشى دارد و پشت بغلهاى متعدد آن در نماهاى خارجى بنا كه كاشىكارى شده است انواع و اقسام وحوش و طيور را باشكال بسيار مناسب نشان ميدهد . « صفحه 622 گنجينه آثار تاريخى اصفهان » ( 1 ) ابو الفتح خان صارم الدوله پسر محمد حسن خان سردار ايرانى معروف به خان بابا خان سردار مىباشد كه ماه رخسار خانم فخر الدوله خواهر محمد شاه را بزوجيت داشت ، محمد حسن خان سردار پس از فوت محمد شاه يكى از كسانى بود كه نظم و آرامش تهران را بهم زد و به همين جهت مورد قهر و غضب ناصر الدين شاه قرار گرفت ولى چندى بعد بوساطت امير كبير مورد عفو قرار گرفت و مشاغل گوناگون به او واگذار شد و سرانجام در ذى الحجة 1271 ه ق والى كرمان بود و چشم از جهان فرو بست . ابو الفتح خان مدتى حكومت كوهگيلويه را داشت و چون با والى فارس اختلاف پيدا كرد مدتى در تهران بيكار بود وى همسر بانو عظمى خواهر ظل السلطان بود ابو الفتح مدتى در كمال فلاكت در طهران زندگى ميكرد تا آنكه بقول ظل السلطان « بفرمايش مادرم عليا حضرت عفت السلطنه او را با همشيره باصفهان آوردم و پيشخدمت باشى و رئيس خلوت من بود » ابو الفتح خان رفته‌رفته كارش بالا گرفت تا آنكه در سال 1305 درگذشت و چندى بعد يعنى بسال 1307 ظل السلطان خانم شوكت السلطنه دختر خود را به عقد قهرمان ميرزا صارم الدوله پسر ابو الفتح خان درآورد كه ثمر آن ابو الفتح خان سردار اعظم فعلى است . ( 2 ) مسعود ميرزا فرزند ارشد ناصر الدين شاه است كه روز بيستم صفر سال 1266 ه ق از بطن عفت الدوله قدم بعرصه وجود گذاشت قبل از تولد ظل السلطان چند پسر و دختر ناصر الدين شاه كه به وليعهدى هم انتخاب شده بودند فوت كردند و به همين جهت است كه ظل السلطان را فرزند ارشد ناصر الدين شاه ميگويند ظل السلطان سه سال از مظفر الدين شاه بزرگتر بود ، عفت السلطنه دختر رضا قلى بيك غلام پيشخدمت بهمن ميرزا برادر اعيانى محمد شاه بود ، چون عفت السلطنه از دودمان سلاطين قاجار و از زنهاى مقعوده و دائمى ناصر الدين شاه نبود ظل السلطان بولايتعهدى انتخاب نگرديد -