كارستن نيبور ( مترجم : پرويز رجبى )
114
سفرنامه كارستن نيبور ( فارسى )
شايد I / پنج اولين ساختمان اين معبد يا كاخ است ، كه ساخته شده است « 1 » . سطح اين ساختمان چندپا بلندتر از ساختمان G / پنج است . يعنى دست كم 31 پا بلندتر از سطح R / پنج و به اين ترتيب بيشتر از 50 پا بلندتر از افق ديوار اصلى است . قسمت زيادى از ديوار s - t / پنج « 2 » از خود صخره تراشيده شده است و در S / پنج معمار ساختمان پلكانى در صخره تراشيده است ، كه 29 پلهاش برجاى مانده است . هركدام از اين پلهها در حدود شش اينچ ارتفاع دارد . اين پلكان به راحتى پلكانهاى ديگر اين خرابهها ، كه احتمالا بعدا ساخته شدهاند ، نيست « 3 » . ظاهرا در t / پنج هم پلكانى سنگى وجود داشته است ، كه به مرور از محل دور شده است « 4 » . هنوز هم در بالا ، در s و t / پنج در قسمتى از ساختمان I / پنج پلههايى به چشم مىخورد . براى ساختن كف اتاق اصلى اين ساختمان صخره را به صورت مسطح تراشيدهاند . در اينجا معمار ساختمان هرجا كه مىبايست ستونى قرار مىگرفته است ، پايهء ستون را به بلندى دو اينچ و قطر سه پا بلندتر از اتاق گرفته است . بنابراين پايهها و كف اتاق يكپارچه است . از اين پايهها معلوم مىشود ، كه در اين اتاق 36 ستون وجود داشته است . حالا چيزى از اين ستونها برجاى نمانده است . در وسط اين ساختمان كانالى براى آبرسانى كنده شده است . اين كانال سرپوشيده بوده است و حالا قسمتى از آن روباز است . در هركدام از ديوارهاى شمالى دو درگاه وجود داشته است . از اين درگاهها u / پنج از گذشت زمان آسيب كمترى ديده است . اين درگاه سه پا و سه اينچ قطر دارد و هفت پا و دو اينچ پهنا ( به كلفتى تمام ديوار ) و با قطعه سنگى كه روى درگاه
--> ( 1 ) . واضح است ، كه كاخ خشايارشا پس از كاخ داريوش ساخته شده است . ( 2 ) . منظور لبهء ايوان جنوبى كاخ خشايارشا است . ( 3 ) . پلكان جنوب غربى كاخ خشايارشا ، كه در سمت غربى ايوان باريك جنوبى قرار دارد . ( 4 ) . پلكان جنوب شرقى كاخ خشايارشا ، كه در سمت شرقى ايوان باريك جنوبى قرار دارد .