كارستن نيبور ( مترجم : پرويز رجبى )
103
سفرنامه كارستن نيبور ( فارسى )
E / پنج 52 پا بود . بايد اشاره بكنم ، كه ارتفاع ستونها از روى سايهء آنها است و به همين دليل نمىتوانند دقيق باشند « 1 » . همچنين اندازههاى سرستون a / دوازده تقريبى است . يعنى آنطورى است كه چشم از پايين ديده است . بدنهء ستونها از قطعات چندى تشكيل شده است « 2 » . بااينكه اين ستونها را از نظر بزرگى و سنگينى نمىتوان با ستونهاى پمپئى در اسكندريه و حتى با ستونهاى گرانيت قلعهء قاهره مقايسه كرد ، ستونهاى زيبايى هستند ، مخصوصا به خاطر زيبايى مرمر و به خاطر دقتى كه در روى هم قرار دادن قطعات مختلف به كار رفته است . در تالار E / پنج بالاترين قطعهء يكى از ستونها آنقدر از جاى اصلى خود دور شده است ، كه شايد با اولين زلزله از جا كنده بشود و به پايين سقوط بكند در The Philosophical Transaction , Tom . III , P . 527 تصويرى از چهل منار وجود دارد ، كه در آن ، صد سال پيش ، بالاترين قسمت اين ستون به ميزان زيادى از جايش حركت كرده است . بنابراين بايستى از آن زمان زلزلهء شديدى نيامده باشد . اين تالارها ويران شدهاند و در بعضى جاها كف تالار پوشيده از خاك است . اما در بعضى جاها كف تالار ، كه با مرمرهاى خيلى بزرگى فرش شده است ، ديده مىشود . در اينجا آثارى هم از كانالهاى آبرسانى به چشم مى - خورد . اين كانالها در صخره كنده شدهاند « 3 » . در ميان تالارهاى B / پنج و C / پنج هنوز چهار ديوار به چشم مىخورد ، كه
--> ( 1 ) . ارتفاع ستونها در تالار اصلى 26 / 19 متر ، در ايوان شمالى 105 / 19 ، در ايوان شرقى 27 / 19 و در ايوان غربى 22 / 19 متر است . ( 2 ) . ارتفاع بدنهء ستونها ( بدون سرستون و پايهء ستون ) در تالار اصلى 865 / 9 ، در ايوان شمالى 665 / 9 ، در ايوان شرقى 655 / 15 و در ايوان غربى 63 / 15 متر است . ( 3 ) . در مورد آبروها و فاضلآبهاى كاخ آپادانا نگاه كنيد به تخت جمشيد ، ص 76 .