كارستن نيبور ( مترجم : پرويز رجبى )
100
سفرنامه كارستن نيبور ( فارسى )
پشت سه رديف پيكركنده [ اى كه مورد بررسى قرار گرفت ] ، سنگنبشته بزرگ A / يازده قرار دارد « 1 » . در پايين پلكان B / پنج و همچنين پلكان a / پنج و تقريبا در بيشتر پلكانهاى ديگر حيوان يك شاخ خيالى مورد حملهء يك شير قرار مىگيرد « 2 » ( قسمت پايين شكل ده ) . در اينجا حيوان يك شاخ كاملا سالم مانده است و به وضوح ديده مىشود ، كه اين حيوان خيالى همان حيوانى است ، كه در شكل A / هفت نشان داده شده است . سنگنبشتهء ياد شده وسيلهء كمپفر « 3 » و دوبروين « 4 » رونويسى شده است ، اما اين رونوشته طورى نامشخص است ، كه در آن حروف مختلف از همديگر متمايز نيستند . در صورتىكه در خود سنگنبشته اين حروف خيلى مشخص نقر گرديدهاند . قسمتى از ديوار r / پنج آسيب ديده است . در اينجا هم قسمتهاى مختلفى وجود دارد ، كه وسيلهء درخت سرو از همديگر جدا شدهاند و در هركدام از اين قسمتها ، مهمانها وسيلهء افسرهاى ياد شده [ حاجبهاى پارسى و مادى ]
--> ( 1 ) . منظور سنگنبشتهء معروف خشايارشا ( X . P . b . ) به زبان فارسى باستان است . اين سنگنبشته در نماى پلكان داخلى از راهپلهء شمالى كاخ آپادانا قرار دارد ( لوحهء 60 ) . براى آگاهى از متن اين سنگنبشته ، رونبشتهء نيبور را بهاضافهء پنج سطر اول - كه در متن اصلى نيامده است - از فارسى باستان ترجمه كردهام : « خداى بزرگى [ است ] اهورمزدا ، كه اين زمين را آفريد ، كه آسمان را آفريد ، كه مردم را آفريد ، كه شادى را براى مردم آفريد ، كه خشايارشا را شاه كرد ، شاهى از ميان شاهان زياد و فرمانروايى از ميان فرمانروايان بسيار . من خشايارشا [ هستم ] ، شاه شاهان ، شاه كشورهاى مردم گوناگون ، شاه اين زمين بزرگ و دور [ و دراز ] ، پسر داريوش شاه هخامنشى . خشايارشا بزرگ گويد : آنچه كه من در اينجا كردم [ ساختم ] و آنچه كه در جاهاى ديگر كردم [ ساختم ] . آنها را به يارى اهورمزدا كردم . اهورمزدا با خدايان مرا و پادشاهى مرا و ساختههاى مرا بپاياد ! » ( 2 ) . لوحهء 20 و 53 . ( 3 ) . Kaempfer . ( 4 ) . ( مؤلف le Bruyn مىنويسد ) du Bruin