فيگوئروآ ( مترجم : غلام رضا سميعى )
500
سفرنامه دن گارسيا دسيلوا فيگوئروآ ( سفير اسپانيا در دربار شاه عباس اول ) ( فارسى )
ملاحان كشورهاى ديگر با آنكه چند سالى بيش نيست كه در اين دريا سفر مىكنند ، از چند و چون اينگونه جزاير و سواحل آگاهند و موانع مخاطرهانگيز را مىشناسند و مكانهاى موافق را كه هنگام طوفان بايد بدانها پناه برند مشخص كردهاند . و هم بدينسبب سفرهاشان غالبا توأم با موفقيت است ، چنان كه خود را فرمانروايان واقعى دريا معرفى كردهاند . در ساحل شرقى عربستان بين جزيرهء كورياموريا و دماغهء رأس القوه خليج كوچكى بنام ماسىيرا هست . اين خليج مسافت زيادى در خشكى پيش رفته چند زبانهء صخرهاى و شنى بوجود آورده است . چون پرتغاليها همواره از وجود اين خليج بىخبر بودهاند همهساله تعداد زيادى از كشتيهاى پاروئىشان در آن غرق و نابود شده است در حقيقت پرتغاليها در سراسر سواحل عربستان جز بنادر عدن و مسقط را نمىشناسند و بر اثر خامى و مسامحه از بندر سومى كه در خليج پيش گفته هست ، لااقل تا سال 1621 آگاهى نداشتهاند . بالعكس ، انگليسها كه در جاسك و سورات تجارت مىكنند غالب اوقات در اين خليج رفتوآمد دارند . آنها در سفرهاى دريائى كه به قصد غارت اموال مسلمانان زائر مكه مىكردند اين خليج را كشف كردند و عمق همهء نواحى آن را با زورقهاى بادبانى اندازه گرفتند و در آن راههائى براى عبور كشتيهاى بزرگ يافتند . به همين سبب در هرسال چهار ماه ، يعنى سراسر زمستان هند را كه مانع رسيدنشان به سورات است در جزيرهاى كه وسط خليج است توقف مىكنند . آنان اين جزيره را براى كشتيهاى خود پناهگاهى مطمئن يافته از آب شيرين فراوان و گوارا و همچنين از گوسفندان و مرغها و بزهاى فراوان آن استفاده مىكنند ، همچنانكه از خرما و انگور و انار و نارنج آن نيز بىنصيب نمىمانند و هرگونه كمبود ديگر خود را از خانوادههاى عربى كه در نزديكى ساحل جزيره بسر مىبرند ، تأمين مىكنند . در آغاز روز چهاردهم مارس اين جزيره از نظرمان ناپديد شد و به كمك بادى از جنوبشرقى و شرق راه خود را بسوى غرب و