نشانه‌هاى انعدام قريب الوقوع آنان پديدار گرديد . نخستين افول آنها با پيروزى شكوهمند فرانسويان و ديگر مسيحيانى كه با تقدس و بزرگوارى هرچه تمامتر براى فتح سرزمين قدس قدم پيش نهادند آغاز گرديد . تركها بر اثر اين حوادث و با از دست دادن بسيارى از سرزمينهاى خويش به جهت دفاع از سوريه و مصر در برابر تهاجم اروپائيها ناگزير شدند قوائى را كه در شرق دور داشتند از آن نواحى فراخوانند . نتيجه آنكه متصرفات شرق دور آنان دچار ضعف گرديد و به تصرف سكائيان و تاتارها درآمد . بدين‌ترتيب ، همانطور كه اينان با خروج از سرزمين سكاها كشورهائى را به عنف از ايرانيها و عربها گرفته بودند قوم بسيار ستمگر و درندهء ديگرى كه همچون آنان از تاتارستان برخاسته بودند همان خشونت را دربارهء آنان اعمال كردند ، كشورهايشان را مطيع و منقاد خويش ساختند و در گروههاى مختلف صحارى اين كشورها را از اغنام و احشام خويش انباشتند . بعد از آنكه شاهان بسيار قدرتمندى چون بايد و و اباقا و غازان ، و پس از آنها تيمور ، ايران و بخشى بزرگ از آسيا را به تصرف درآوردند ، چون جانشينان تيمور جسارت و بخت پدر را نداشتند ، تاتارها نتوانستند از امپراطورى بزرگ خود جز قسمت شمالى آن را كه مجاور تاتارستان بود نگاهدارند . بطورىكه براى ارمنيها و آذربايجانيها و فارسها و آشوريها مجالى دست داد تا خود را از نخستين دوران بردگى نجات دهند و پادشاهانى برگزينند . و بر اثر شهامت حسن‌بگ يا اوزن‌حسن و نوادهء او شاه اسماعيل صفوى ، و در سايهء وحدت ، سلطنتى تشكيل دهند كه قرنهاست با عظمتى كه هم‌اكنون شاهد آنيم پابرجاست . شاه اسماعيل پادشاهى خويش را بر نيروى دينى جديد استوار كرد كه پدرش شاه حيدر ، حاكم اردبيل ، به همهء اين اقوام فرا داده بود و امروز نيز فرمانرواى كنونى آنان ، شاه عباس با شهامت و جسارت بسيار در برابر قواى فوق‌العاده و وحشتناك حكومت عثمانى از آن دفاع مىكند . بدين‌ترتيب امروز تركمانان رعاياى كسانى