غلامحسين افضل الملك
103
سفرنامه خراسان و كرمان ( فارسى )
كردند و بخشيدند . و توليت اكثر موقوفات خود را هم بايشان دادند و در هزار و سيصد - و پانزده بعد از نود و اندى سال زندگى در منتهاى عزت و بزرگى و مكنت و احترام فوق العاده دولت در بلدهء سبزوار وفات كردند . در سنهء هزار و سيصد و شش كه من در سبزوار بودم بديدن من تشريف آوردند و يك دو سه بار هم دعوتم فرمودند . روزى در درس ايشان حاضر شدم تحقيقات كافيه از ايشان شنيدم . از صفات ممدوحهء ايشان لذتها بردم . بذل و بخشش زياد داشتند و از جميع واردين سبزوار از علماء و اكابر ضيافتهاى شايان ميكردند . مدرسهء بزرگ كه در بازار نزديك دروازهء نيشابور است از بناهاى خيريهء ايشان است . موقوفات دارند . كاروانسراى بزرگ عالى كه در منزل « مهر » ساخته شده است از ابنيهء بّريه آن عالىمقدار است كه قوافل و زوار در آنجا براحتى نزول نمايند . در منزل « باغ گلشن » كه عوام او را بغيشن مينامند جزء خاك نيشابور دو فرسخى قدمگاه نزديك چنگ عباسى براى زوار و قوافل كاروانسراى بسيار خوبى ساخته نيمه تمام ماند كه آن بزرگوار وفات كرد و اميد است كه شريعتمدار حاليه آن را باتمام برسانند . خلاصه از اصل مطلب دور افتاده كنون بطور اختصار شرح حال جناب مستطاب علامة الزمان آقاى حاج ميرزا محمد باقر شريعتمدار را بانتها رسانيم . در اين اوقات چهل و نه سال از عمر شريفشان ميگذرد . در سنهء هزار و سيصد و هفت تكميل فقه و اصول را در عراق عرب بانتها رسانيده اجازهء اجتهاد از علماء بزرگ گرفته بطهران تشريف آوردند . علماى تهران مقدم ايشان را مغتنم شمرده ديدن كردند . پس از چند ماه توقف بسبزوار وطن اصلى خود تشريف بردند و رياست عامه و رجوع امور شرعيه با ايشان شد . فقه و اصول و اجتهاد در مسائل كه جزء ذات ايشان شده است ، لكن بعضى مزايا و خصايص ديگر دارند كه ساير مجتهدين به آن درجه احاطه ندارند . علم انساب را بهتر از همه كس ميدانند رشتهء نسب و حسب و شرح گزارشات هريك از امامزادگان و سادات بدست ايشان است . از هرجا كه سخنرانى جوابى وافى دهند . سلسلهء سند و مرويات كتب