ميرزا خانلرخان
84
سفرنامه خانلرخان اعتصام الملك ( فارسى )
روز پنجشنبهء دويم محرم . نيم ساعت قبل از طلوع صبح ، از قدمگاه سوار شده بعضى قلعهجات و قراء در راه ديده شد . وقت ظهر رسيديم به رباط « فخرداود » كه در چهار فرسخى قدمگاه است . رباطى است سرپوشيده و ده پانزده خانوار رعيت هم در جنب رباط ساكنند . آبانبارى هم دارد . نهر آبى ، زراعت مختصرى دارند . اينجا ، نهار خورديم . پيشخدمتى از شاهزادهء ركن الدوله آنجا بود كه براى رفع نزاعى مأمور نيشابور بود . شرحى از استيلاى مستشار الملك و راه ندادن به شاهزاده و عملهجاتش حكايت كرد . از آنجا هم گذشتيم دو ساعت و نيم به غروب مانده ، به شريفآباد رسيديم . مسافت هفت فرسخ بلكه هشت فرسخ بود . چاى خوردم حمام رفتم ، نماز كردم . اينك دو ساعتى شب است ، روزنامه مىنويسم . منزل شريفآباد قلعه دارد مشتمل بر بيست سى خانوار تقريبا . يك رباط سرپوشيدهء محكم خوبى با يك حمام خيلى خوب ، مرحوم اسحق خان قرائى آنجا ساخته . يك ثلث از اين قريه و قنات آن را هم خريده ، وقف بر رباط و حمام كرده كه صرف تعمير و مواجب حمامى و غيره بشود . اگر چيزى زياد بيايد ، به فقراى زوار بدهند . توليت آن را به امامجمعهء مشهد داده است . چاپارخانهاى دارد . يك رباط خوشطرح نيمه يورتى هم مرحوم نظام - الدوله حسين خان شاهسون بنا كرده است كه دو سمت جنوب و شرقى آن حجراتش ناتمام مانده ، نظام الدوله مرحوم شده است . كاش اولادش از اين ميراث بنا را تمام كنند . روز جمعهء سيم . كه در مشهد چهارم قرار داده ، غرهء ماه را سهشنبه دانسته بودند . دو ساعت به طلوع صبح مانده از منزل شريفآباد سوار شده دو ساعت از روز گذشته به طرق كه دو فرسخى مشهد است رسيديم . نهار قليانى خورده ، رفقا قليان و من چپقى كشيديم . از آب طرق كه گواراترين آبهاست خورديم . از آنجا محمد جعفر را براى تعيين منزل پيش فرستادم و خودمان بر