بخش سوم رسيدن بكلات - سرزمين بين راه - آب - گارد شهرى - نماينده هندو - اجاره كردن يك خانه - ملاقات هندوان - سوءظن مؤلف - دشمنى سنديها - لباس - احتياجات - ملاقاتيان - كنجكاوى - سرما - مردان هندى - مردم لس - تنها تفاوت بين مردم لس و مردم كلات - آتش هيزم - برف - احساسات مولف - پيغام - داروغه - تجار بائوبى - كوشش براى شناسائى مولف و رفيقش - مردم آگاه و باهوش بائوبى - دو روايت - قيافه و لباس و اخلاق و آداب بائوبى - تحفه‌اى از ميوه - خشك كردن ميوه - روز غيرعادى سرد - يخبندان شديد - تاجر غلجائى - كفيله - معناى اصطلاح كفيله - نامه‌هائى به بمبئى - ازبك تاتار - ديدارى از شهر - تغيير شكل كامل مؤلف - اثبات تغيير شكل بر اثر پيش‌آمدى - شهر كلات - چرا آن را كلات مىنامند - موقعيت - طرح - قلعه‌بندى و دژها - نظر مولف درباره آنها - قصر خان - منظره - شكل خارجى - محافظ - دروازه‌هاى شهر - تعداد - خانه‌ها - حومه شهر - چطور ساخته شده است - كوچه‌ها - پياده‌رو - آب‌روگاه - دردسرها - نظر مولف - جواب - بازار پر كالا - آب - چشمه خارق العاده - كيفيات آن - آسياهاى آبى - ساختمان آن - احتياط و پيش‌بينى - باغها - محصول - جمعيت كلات - طبقات مردم - نامها