فيروز ميرزا فرمانفرما
65
سفرنامه كرمان و بلوچستان ( فارسى )
فرسخ است . قريب نيم فرسخ ابتداء منزل اشجار مختصر جنگلى بود و مابقى بيابان شورهزار سنگلاخ و بىآب به شدت گرم اول تابستان باشد . وسط راه به توپخانه و سربازان رسيد ، تشنگى بر سربازان غلبه كرده و اسبان توپخانه زياد عرق كرده خسته گرديده بودند همان ساعت چهار پنج سقّا كه همراه بودند حاضر كرده سربازان را آب داده قدغن كرد اسبان را باز نموده كه رفع خستگى كرده و حركت نمايند ، دو نفر سقّا نزد آنها گذاشته كه تا منزل با آنها باشند . در اين صحرا ابدا آب و علف و هيزم نبود مگر بعضى نقاط بتههاى كوچك روئيده بود . و در اين نقطه كه كيگان باشد چشمهى كوچك آب شورى است كه بهقدر لولهى آفتابه بود و اطراف اين چشمه درخت گز انبوه داشت ، گودالى در پاى اين چشمه حفر نمودهاند كه آب در آن گودال جمع شده اهل اردو تماما از آن گذران مىنمودند . مقنىها و بلدها كه از پيش براى كندن چاه و تحصيل آب فرستاده بود اطلاع دادند كه دو منزل اين راه را هرچه چاه كندهاند به آب نرسيده است ، اين فقره زياد اسباب وحشت و پريشانى قلوب شده است بارانى هم كه خدا تفضّل نكرده است . با كمال تزلزل متوّكل به درگاه حضرت احديت شده و مىرويم تا مقدّر الهى و تفضّل خدايى چه باشد . به بندگان خود چه قسم ترحّم نمايد . گورهخر و آهو در اين صحرا زياد بود . همهى اين صحرا كه به دقت ملاحظه شد به آسانى قنات مىتوان احداث نمود و آبادى ساخت . بزهو منزل سيزدهم بيابانى است مشهور به بزهو ، مسافت اين راه هشت فرسخ است . همه ريگزار و سنگلاخ و كوه و تپههاى كوچك سياه بود ، جميع صحراها و كوهها به رنگ ذغال و مثل سنگپا سوراخ سوراخ مىباشد . باد سام چون در فصل بهار و تابستان اين بيابان بسيار گرم مىشود و به منتهاى درجه مىرسد و باد سام مىآيد گويا از شدت