گاسپار دروويل ( مترجم : منوچهر اعتماد مقدم )
85
سفر در ايران ( فارسى )
آن بىدانه است . يكى ديگر از خواص انگورهاى ايرانى زودرسى آنها است . ايرانيها خيار را خيلى دوست دارند و همانگونه كه اروپاييها سيب يا گلابى مىخورند ، آنها هم خيار را به همان شكل و بدون ادويه مىخورند . ايرانيها هنگام صرف غذا جز شربت چيزى نمىنوشند . شربت نوعى افشره است كه با ميوه و عصارهى بعضى گياهان و ادويهجات معطر مىشود و آن را از توتفرنگى ، تمشك ، آناناس ، ليمو ، دارچين ، گلسرخ ، ياسمن و غيره فراهم مىكنند . مردمان عادى كه توان مصرف اين مشروبات را ندارند به جاى آن ، آبقند يا عسل را با سركه درهم مىآميزند و مصرف مىكنند . نام اين شربت سركهشيرهسى يا سركهى شيرازى است « 2 » . گمان نمىكنم در جهان كشورى بتوان يافت كه در آنجا به مانند ايران مشروبات را با يخ بنوشند . اين كار علاوه بر جنبهى تجملى آن ضرورت نيز دارد . بزرگان معمولا يخ را از فاصلهى شصت فرسخى يا بيشتر به خيمهگاهشان مىآورند . همچنين به هنگام سفر با اسب زير آفتاب سوزان غلامان هميشه ظروف سربى بزرگى پر از آب يخ همراه دارند كه آن را در خرجينهاى مويى كه به زين اسبهايشان آويزان است حمل مىكنند . گرماى خفهكنندهى بعضى مناطق ايران اين تجمل را تا اندازهاى توجيه مىكند . در اين نقاط حتما بايد آب خنك نوشيد و الا در معرض امراض سخت قرار مىگيرند كه علاج آنها تنها آشاميدن آب يخ است . اين شيوهى معالجه در ديگر كشورهاى گرمسير نيز متداول مىباشد و من خود در ايتاليا ، اسپانيا و حتى در جزاير آنتيل شاهد نتيجهى موفقيتآميز اين روش بودهام . در اين مناطق مانند نقاطى در ايران كه فاقد يخ و برف است آب را به شيوهى مشابهى خنك مىكنند ، به اين ترتيب كه دو سوم كوزهاى را كه از خاك خلل و فرجدار ساخته
--> ( 2 ) - ظاهرا در اينجا نويسنده از قرابت لفظى دو كلمهى سركهشيرهسى و سركهى شيرازى دچار اشتباه شده ، سركهشيره را سركهى شيرازى پنداشته است . - م .