عبد الحي بن الضحاك بن محمود الجرديزي ( گرديزى )

457

تاريخ گرديزى ( زين الأخبار ) ( فارسى )

خويشتن دعوت كرد ، و قصد بنو اميه كرد ، و هر چه از بنو اميه بمدينه بودند ، همه را از مدينه بيرون كرد . و يزيد بن معويه ، مر مسلم بن عقبة المرى [ 1 ] را بحرب عبد اللّه بن الزبير فرستاد ، و او بمدينه شد ، و مر عبد اللّه را هزيمت كرد ، و سه روز فرمود تا مدينه را غارت كردند ، . . . [ 2 ] پس مسلم سوى مكه رفت و اندر ( 284 ) راه بمرد ، او را به منزل قديد [ 3 ] دفن كردند ، حصين بن نمير [ 4 ] به مكه رفت ، و خانهء كعبه را حصار گرفت و بسوخت چنان كه ديوارهاى او بسوخت و بيفتاد ، تا باز [ 5 ] عبد اللّه ابن الزبير آبادان كرد . يط : اندرين روز نماز فريضه بر پنج وقت قرار گرفت ، و پيش ازين هر گونه هميكردند بيشتر و كمتر ، قرارى نداشت ، كه ايزد تعالى آيت فرستاد و وحى كرد بر رسول عليه السلام و گفت : نماز كنيد ! و نگفت چند كنيد و كى كنيد ! پس رسول صلّى اللّه عليه و سلم اندرين روز اين نمازها بنهاد ، و وقتها آن پديد كرد ، و فريضه و سنت پديد كرد ، و مر صحابه را بفرمود كه چنين كنيد ! و چون جبرئيل عليه السلام زى او آمد ، و آن بديد ، از وى پسنديد ، و همبران قرار بماند .

--> [ ( 1 - ) ] هر دو : المزنى ؟ ولى مسلم بن عقبه بن رباح المرى از لشكركشان سفاك عصر امويست ، كه در جنگ صفين هم بطرفدارى معاويه جنگيد و چشم خود را باخت . تا كه يزيد او را بر سپاه حجاز سالار ساخت و بمقابلت ابن زبيرش فرستاد . چون در مدينه قتل و تاراج زياد كرد ، او را در حجاز « مسرف » ناميدند ، و در منزل مشلل بمرد و دفن شد . ولى جسد او را از گور بر آوردند و بردار كردند سنه 63 ه . ( الاعلام 8 ر 118 ) . [ ( 2 - ) ] در اين جا در هر دو نسخه كلمات : و وقت مره اين بود - نوشته‌اند ، كه وقعت حره باشد . [ ( 3 - ) ] قديد بر وزن زبير ، نام جايى نزديك مكه ( مراصد 1070 ) ولى در منابع ديگر مشلل است ، كه نام كوهى است در قديد ( مراصد 1277 ) . [ ( 4 - ) ] اين حصين بن نمير السكونى قوماندان هزار نفر از مردم حمص بود ( يعقوبى 2 ر 251 ) . [ ( 5 - ) ] هر دو : بار ؟